Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan, 5 Haziran 2026'da İstanbul Finans Merkezi'nde düzenlenen 3. Dünya İslam Ekonomi Zirvesi'nde Ziraat Katılım, Vakıf Katılım ve Halk Katılım bankalarının tek çatı altında birleştirileceğini duyurdu. Bankacılık kulislerine yansıyan bilgilere göre sürecin 2026'nın son çeyreğinde, yani ekim-aralık döneminde tamamlanması hedefleniyor. Bu model aslında Türkiye'de daha önce denenmiş bir strateji: 2020 yılında Ziraat Sigorta, Halk Sigorta ve Güneş Sigorta'nın “Türkiye Sigorta” çatısı altında birleştirilmesiyle elde edilen sonuçların, katılım bankacılığı alanında da tekrarlanması amaçlanıyor. Ancak BDDK veya Türkiye Varlık Fonu tarafından henüz resmi bir takvim yayımlanmadı ve yeni yapının ismi de bilinmiyor. Bu birleşme Türkiye'nin katılım bankacılığında yüzde 15'lik pazar payı hedefine ulaşmak için atılacak olan en somut ve büyük adım olacak. Özellikle Orta Doğu ve Körfez Bölgesi’nde yaşanan savaş ve güvensiz ortam nedeniyle Türkiye’yi adres almayı hedefleyen yatırımcılar için bu birleşme Türkiye Finans Sektörüne yeni bir vizyon sağlayacak.
En Büyük Katılım Bankası Doğuyor
Fitch Ratings, 25 Haziran'da yayımladığı değerlendirmede birleşmeye ilişkin somut rakamlar paylaştı. Birleşme potasındaki üç bankanın 2026 Mart sonu itibarıyla toplam bankacılık sektöründeki birleşik payı yüzde 3,4 iken, katılım bankaları arasındaki payı yaklaşık yüzde 36'ya ulaşıyor ve bu da yeni yapıyı tek başına segmentin en büyük oyuncusu konumuna taşıyacak demek. Fitch, güçlü iç sermaye üretimi ve büyüme iştahının desteğiyle sektörün yılın ikinci yarısında da pazar payı kazanmaya devam etmesini beklediğini belirtti ve bu büyümenin, kamu katılım bankalarına yönelik olası devlet desteği değerlendirmesinde temel bir faktör olduğunu vurguladı.
Emlak Katılım'ın Halka Arzı
Zirvenin ikinci önemli başlığı, hızla büyüyen Emlak Katılım'ın halka arz edilmesiydi. Aslında Emlak Katılım bu yönde ilk adımını zirveden önce, 7 Nisan 2026'da atmıştı: banka, paylarının halka arzına ilişkin izahnamenin onaylanması için SPK'ya resmen başvurdu. Bankanın açıklamasına göre halka arzın amacı finansman kaynaklarını çeşitlendirmek, uzun vadeli yatırımlar için güçlü bir sermaye yapısı oluşturmak ve hem yerli hem yabancı yatırımcı tabanını genişletmek. Bu adımın sembolik önemi, teknik detaylarından daha büyük; kamu katılım bankacılığının büyümesi artık yalnızca devlet bütçesinden değil, doğrudan vatandaşın sermaye piyasasına ortaklığından besleniyor olacak. Bu da katılım finansın “sadece devletin işi” algısını kırıp, geniş kitleleri sürece dahil etme potansiyeli taşıyor.
Dünyada Emsal İngiltere ve Malezya'da Halka Açık Katılım Bankaları
Emlak Katılım'ın halka arzının ne kadar isabetli bir strateji olduğunu değerlendirirken, benzer modeli daha önce uygulamış iki ülkeye bakmakta fayda var.
Malezya — BIMB Holdings (Bank Islam Malaysia'nın ana ortaklığı) Malezya'nın ilk İslami bankası olan Bank Islam Malaysia'nın çatı kuruluşu BIMB Holdings, 1997'de Bursa Malaysia'da halka açıldı. Aradan geçen sürede şirket, bugün Bank Islam Malaysia, Takaful Malaysia Keluarga (İslami sigortacılık) ve BIMB Securities'i çatısı altında toplayan bir finansal holding'e dönüştü.
İngiltere — Al Rayan Bank ve ana ortağı Masraf Al Rayan İngiltere'nin en eski İslami bankası olan Al Rayan Bank'ın kendisi Londra borsasında işlem görmüyor; banka, Katar Borsası'nda halka açık olan Katarlı ana ortağı Masraf Al Rayan üzerinden dolaylı olarak halka açık bir yapı içinde yer alıyor. Temmuz 2026 itibarıyla şirketin piyasa değeri yaklaşık 4,4 milyar Euro. Bu iki örnek de Emlak Katılım'ın halka arzının izleyebileceği iki farklı yol haritasını da özetliyor: BIMB gibi tamamen yerel bir büyüme ve çeşitlenme stratejisi mi, yoksa Masraf Al Rayan gibi bölgesel birleşmelerle ölçek büyütüp uluslararası iştirakler edinme stratejisi mi? Her iki model de halka açıklığın, katılım bankacılığında şeffaflık ve sermaye erişimi açısından uzun vadede olumlu sonuçlar doğurduğunu gösteriyor.
%15 Hedefine Giden Yolda Somut Bir Adım
Türkiye'de katılım bankacılığı, halihazırda toplam bankacılık varlıklarının yüzde 9,5'ini oluşturuyor; kamu katılım bankalarının payı ise yüzde 4,3 seviyesinde. Birleşme ve halka arz hamleleri, önceki yazımda değindiğim yüzde 15'lik hedefe ulaşmak için atılmış en somut adımlar olarak öne çıkıyor. Önümüzdeki aylarda hem birleşmenin resmi takviminin açıklanmasını hem de Emlak Katılım'ın halka arz izahnamesinin SPK'dan çıkmasını yakından takip etmek gerekecek.
Tayfun Kaan Gündüz/TİMETÜRK
