Türkiye, yargıdaki yığılmaları tartışırken Almanya, hakimler üzerindeki aşırı iş yükünü hafifletmek için yeni bir yasa tasarısı hazırladı. Federal Kabinenin görüşeceği yasa tasarısı, ceza suçları hariç vatandaşlar arasındaki anlaşmazlıkların arabulucular tarafından uzlaşı uygulamasıyla çözülmesini teşvik edecek. Yargıda yeni dönem olarak adlandırılan uygulamada, 'ne pahasına olursa olsun kazanmak' değil, 'barış' prensibiyle hareket edilecek.
Hakimler üzerindeki iş yoğunluğunu hafifletmeyi hedefleyen Almanya, hukuk sisteminde yeni dönem olarak adlandırılabilecek bir uygulamaya hazırlanıyor: Vatandaşlar arasındaki sivil anlaşmazlıkların birçoğunun mahkemelerde değil, uzlaşı yöntemi ile çözülmesi hedefleniyor. Bu süreçte, sorunları olan taraflar, uzman ve aracıların yardımıyla, gönüllülük esasına göre barıştırılacak. Aracılar bu süreçte, çözüm önerileri sunmak ve bir taraf adına karar vermek yerine sadece tarafların sorunlarını çözmeleri için onların karşılıklı görüşmelerini sağlayacak.
Uzlaşı yöntemi ile sorunları çözme konusu, Almanya gündemine büyük tartışmalara neden olan tren istasyonu projesi Stuttgart 21 ile gelmişti. Söz konusu olayda, Alman Demir Yolları (DB) ve projeye karşı çıkan vatandaşları anlaştırmak için Heiner Geissler isimli bir politikacı aracı olmuştu. Uzlaştırma konusunu sayfalarına taşıyan Süddeutsche Zeitung (SZ) gazetesi, bu şekilde yargıda 'ne pahasına olursa olsun kazanmak' prensibi yerine 'barış' prensibiyle hareket edilebileceğini yazdı. Yasayla uzlaştırma uygulamasını teşvik etmeyi amaçlayan Federal Hükümet, kavgalı vatandaşları, aracılar sayesinde mahkeme dışında anlaşmaya yönlendirecek ve böylece hakimler üzerindeki yoğun iş yükünü hafifletecek. Almanya'da sivil mahkemelere yıllık ortalama 2,5 milyon şikayette bulunulduğu haber verildi.
AİLE FERTLERİ, İŞ ORTAKLARI VE KOMŞULAR BARIŞTIRILACAK
Federal Adalet Bakanı Sabine Leutheusser-Schnarrenberger'in uzlaşı yasasının tasarısına son halini verdiği ve Federal Kabine'nin tasarıyı görüşeceği belirtildi. Barışı sağlamak için hakimler yerine aracıların devreye girdiği uygulama, ceza hukuku dışındaki tüm mahkeme alanları için geçerli olacak. Yasanın yürürlüğe girmesinden sonra, mahkemelere yapılacak şikayetlerde, mahkemeye şikayet öncesi uzlaştırma uygulaması yapılıp yapılmadığı bildirilecek. Bu şekilde hızlı ve maliyeti düşük olan uygulamanın vatandaşların bilinç altına yerleştirilmesi amaçlanıyor.
Hakimler de, taraflara uygulamayı tavsiye edebilecek. Uygulamanın, özellikle aile fertleri, iş ortakları ve komşular arasında yaşanan tartışmalardan sonra tarafların tekrar bir araya gelmesine büyük katkı sağlayacağının altı çiziliyor. Konuyla ilgili açıklama yapan Hür Demokrat Parti'li Leutheusser-Schnarrenberger, yeni uygulamanın anlaşmazlıklar hakkında sadece karar verme değil, anlaşmazlıkları çözme şansı da sunduğunu ifade etti. Alman hukukunun işlediğini sözlerine ekleyen Alman Bakan, buna rağmen hakimlerin üzerinde yoğun iş yükü olduğunu ve onların yükünün hafifletilmesinin hukuk sistemine yeni bir efor kazandırabileceğini dillendirdi. Bu uygulamadaki ilk hedeflerinin mahkemeler olmadığını ifade eden Bakan, "Her şeyden önce hukuk sistemini değil, vatandaşlar rahatlatılmalı." dedi.
BAŞARI ORANI YÜKSEK
Alman eyaletlerinin yarısının son on yılda uzlaştırma ve arabulucu uygulaması ile bazı sorunları çözmeyi başardıkları belirtiliyor. Arabuluculuk çözümünün çok az uygulanmasından şikayetçi olan Federal Adalet Bakanı, yeni yasa ile birlikte uygulamanın kullanılması oranlarının artmasını bekliyor. Uzmanlar ise davalar için masraf yardımı yapıldığını hatırlatarak, uzlaştırma giderleri için yardım yapılmamasını eleştiriyor. Uzmanlar, maddi durumu iyi olmayan insanların, bu nedenle arabuluculuk yöntemine başvurmadıklarını kaydediyor. FDP'li Bakan, yasanın yürürlüğe girmesinin ardından şikayeti değerlendireceğini söyledi.