Burger King’de “Gazze boykotu” korkusu

Burger King'in yanı sıra, grup bünyesinde Kanada kahve zinciri Tim Hortons, Amerikan kızarmış tavuk zinciri Popeyes ve şirketin 2021'de satın aldığı sandviç zinciri Firehouse Subs gibi diğer markalar da bulunmaktadır.

Burger King, ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu belgelerinde ayrı bir yıllık raporu olan bağımsız bir şirket olarak değil, ana şirketin bünyesinde bir marka ve faaliyet birimi olarak yer almaktadır; ana şirket ise yıllık raporunu konsolide bir kuruluş olarak sunmaktadır.

Şirket, performansını marka ve coğrafyayı birleştiren segmentler üzerinden sunmaktadır; yani, ABD ve Kanada'daki her markası için ayrı segmentler ve ABD ve Kanada dışındaki tüm markaların faaliyetlerini içeren uluslararası bir segment.

2023 yılının dördüncü çeyreğinde, yani Gazze'ye yönelik saldırıların başladığı ve boykot kampanyalarının tırmandığı aynı dönemde, Hindistan Merkez Bankası (RBI), INTL (Uluslararası Operasyonlar) adı verilen bağımsız bir finans sektörü kurdu.

Bu sektör, dört markanın ABD ve Kanada dışındaki faaliyetlerini, Orta Doğu, Kuzey Afrika, Asya ve Latin Amerika pazarlarını da kapsamaktadır.

Şirket, bu sektörün oluşturulmasının savaş veya boykot nedeniyle olduğunu söylemiyor ve şirketin mali açıklamaları da bunu doğrulamıyor, ancak zamanlama çok dikkat çekici. O tarihten beri, Gazze’ye saldırılar sırasında yaygın boykotlara maruz kalan pazarları da içeren uluslararası operasyonların performansı, ayrı ve izlenebilir bir sektörde ortaya çıkmıştır.

Risk dili: genel ifadelerden boykotlara doğru…

2022 ile 2025 yılları arasında RBI'nin açıklamalarını takip etmek, kurumun Gazze’ye saldırıların başlamasından sonra uluslararası piyasa risklerine ilişkin genel ifadelerden, risk diline eyaletleri ve Orta Doğu'yu da dahil etmeye doğru kademeli olarak geçiş yaptığını göstermektedir.

Şirket, 2022 raporunda, Orta Doğu'yu belirli bir risk kaynağı olarak belirtmeden ve "boykot" kelimesini kullanmadan, yalnızca Amerika ve Kanada dışında faaliyet göstermenin risklerine, özellikle de Amerikan karşıtı veya Kanada karşıtı duygulara değinmiştir.

Bir rapor: 2022

Maliyetler: Amerikan karşıtı veya Kanada karşıtı duygu… "Ve faaliyet gösterdiğimiz ülkelerdeki sosyal ve etnik huzursuzluk."

Siyasi ve ekonomik belirsizlik, yolsuzlukla ilişkili riskler ve maliyetler, Amerikan karşıtı veya Kanada karşıtı duygu ve faaliyet gösterdiğimiz ülkelerdeki sosyal ve etnik huzursuzluk.

Ancak savaşın başlamasından aylar sonra sunulan 2023 raporunda, "Boykot" kelimesi risk faktörleri listesine girdi. Uluslararası piyasalarda, Amerikan karşıtı veya Kanada karşıtı duyguların, toplumsal ve siyasi huzursuzluğun hakim olduğu bir ortamda.

Aynı raporda şirket, Ukrayna ve Orta Doğu'daki çatışmalara ilişkin bir paragraf daha ekleyerek, bu çatışmaların Amerika veya Kanada ile ilişkilendirilen markalara olan talebin azalması da dahil olmak üzere ekonomik koşulları olumsuz etkilemeye devam edebileceğini belirtti.

Rusya ile Ukrayna ve Orta Doğu arasındaki çatışmalar, bu bölgelerdeki ve diğer bölgelerdeki ekonomik koşulları olumsuz etkilemeye devam edebilir. ABD veya Kanada ile ilişkilendirilen markalara olan talebin azalması "Ve/veya hammadde, işçilik ve enerji maliyetlerindeki artışlar ve/veya tedarik zincirlerindeki gecikmeler veya aksamalar, bizi ve franchise restoranlarımızı olumsuz etkileyebilir."

2024 raporunda, ifadeler daha da sertleşti.

“Şirket, yalnızca potansiyel bir etkiden bahsetmek yerine, şunları belirtti:

Çatışmalar, faaliyetleri üzerinde olumsuz bir etki yarattı ve yaratmaya devam edebilir. Ayrıca, etkilenen bayilerin karlılığındaki düşüşün, yeni restoranların geliştirilmesini ve açılmasını geciktirebileceğini de ekledi.

Bu, Burger King'in iş modelinin dikkat çekici bir yönüdür; çünkü marka uluslararası alanda yerel bayiliklere bağımlıdır; eğer onların karlılığı zayıflarsa, bunun etkisi mevcut mağazalardaki satışlarla sınırlı kalmaz, aynı zamanda genişleme planlarını ve yeni şubelerin açılmasını da geciktirebilir.

Ukrayna ve Orta Doğu'daki jeopolitik çatışmalar ekonomik koşulları olumsuz etkilemiş ve etkilemeye devam edebilir. Bu bölgelerde ve başka yerlerde, ABD veya Kanada ile ilişkilendirilen markalara olan talebin azalması da dahil olmak üzere (...)Etkilenen bayilerin karlılığındaki düşüş, restoran gelişimini de geciktirebilir.”

Ancak 2025 raporunda dil daha geniş bir çerçeveye kaydı.

Şirket, yalnızca Ukrayna ve Orta Doğu'ya odaklanmak yerine, Ukrayna ile Rusya arasındaki çatışmanın yanı sıra Orta Doğu, Latin Amerika ve Doğu Asya'daki gerilimlere de değindi. Orta Doğu, 2023 ve 2024 açıklamalarında daha belirgin bir şekilde yer aldıktan sonra daha geniş bir jeopolitik riskler listesinin parçası haline geldi.

İfade biçimi de, devam eden bir etki anlamından, bu gerilimlerin "etkilediği ve gelecekte de etkileyebileceği" yönünde daha genel bir ifadeye kaymıştır; bu da mevcut etkinin devamlılığını tanımlamada daha net bir dildir.

Risk dili yıllar içinde nasıl değişti?

2022: Orta Doğu'dan veya "boykot" kelimesinden hiç bahsedilmiyor; sadece Amerikan karşıtı veya Kanada karşıtı duygular dile getiriliyor.

2023: "Ülkeler" kelimesi uluslararası risk faktörleri listesine eklendi.

2024: Daha sert bir ton: Çatışmalar olumsuz bir etki yarattı ve devam edebilir; ayrıca bayilerin karlılığındaki düşüş, restoran açılışlarını geciktirebilir.

2025: Genelleme: Orta Doğu, daha geniş bir jeopolitik riskler listesinin bir parçasıdır.

Hem satışlarda hem de genişlemede yavaşlama

Burger King ve diğer markaların sahibi olan şirketin uluslararası sektörü, rakamlar açısından bakıldığında şu sonuçları gösteriyor:

Uluslararası operasyonlarda belirgin bir yavaşlama, karşılaştırılabilir satışlardaki büyüme, 2022'deki yüzde 15,4'ten 2023'te yüzde 9'a, ardından 2024'te (savaş ve boykotun ilk tam yılı) yüzde 3,3'e geriledi ve 2025'te kısmen yükselerek yüzde 4,9'a ulaştı.

Bu rakamlar, uluslararası operasyonlar sektörünün 2022 ile 2024 yılları arasında büyüme ivmesinin önemli bir bölümünü kaybettiğini gösteriyor. Sektörün birden fazla bölge ve markayı içermesi nedeniyle, düşüşün yalnızca boykottan kaynaklandığını söylemek yeterli değil; ancak yavaşlama, Orta Doğu pazarlarını ve savaş sırasında boykot kampanyalarına maruz kalan ülkeleri kapsayan sektörde meydana geldi.

İlginç bir şekilde, yavaşlama sadece mevcut şubelerdeki satışlarda değil, genişlemede de kendini gösterdi.

Net restoran büyümesi (yani, kapanan şubeler düşüldükten sonraki net yeni şube büyümesi) azaldı. 2022'deki yüzde 9,1'den 2024'te yüzde 6,1'e ardından 2025'te yüzde 4,9'a düşecek.

Hem aynı şubelerdeki satışlarda hem de yeni şube açılışlarında eş zamanlı olarak yaşanan bu düşüş, mevcut şubelerdeki satışlarda düşüşe rağmen restoran genişlemesinin güçlü bir şekilde devam ettiği Kentucky Fried Chicken (KFC) örneğinden farklıdır. Ancak RBI'nin durumunda, baskının belirtileri her iki yönde de açıkça görülmektedir:

Mevcut şubelerde daha yavaş büyüme ve yeni restoran açılışlarında yavaşlama.

Arap Postası