HAYRETTİN KARAMAN'IN O YAZISI
Vicdansız dünya
Vicdan, 'kişinin kendi niyeti veya davranışları hakkında kendi ahlaki değerlerini temel alarak yaptıklarını veya yapacaklarını ölçüp biçtiği bir kişilik özelliğidir' diye tarif edilmiş. Bu tarife göre 'kişi kendi ahlaki değerlerini temel alıyor', bu ahlaki değerlerin aşkın veya evrensel bir boyutu yok. Bugün dünyayı yönetenlerin vicdanlarına (ahlaki değerlerine) göre, kendi amaçları ve menfaatleri için Suriye'de yüzbinlerin ölümü, Mısır'da 529 masuma verilen idam cezası insana vicdan azabı veren, huzurunu kaçıran, mutlaka harekete geçmeyi gerektiren olaylardan değildir. Mehmed Akif Bey işte bu sebeple:
'Ne irfandır veren ahlâka yükseklik, ne vicdandır;
Fazîlet hissi insanlarda Allah korkusundandır.
Yüreklerden çekilmiş farz edilsin havfı Yezdan'ın...
Ne irfanın kalır te'sîri kat'iyyen, ne vicdanın'
demiştir.
'Allah korkusu' dine inanmanın sonucudur ve ilahi vahye dayanan hiçbir din, haksız yere bir cana kıyılmasına razı olmaz. Hele İslam söz konusu olduğunda levhalık ifade şudur:
'…kim bir kimseyi öldürürse bütün insanları öldürmüş gibi olur. Kim de bir can kurtarırsa bütün insanların hayatını kurtarmış gibi olur…' (Maide: 5/32).
Allah teâlâ bu kuralı, İsrailoğullarına da indirdiğini bildiriyor.
İsmail Fenni Felsefe Lügatı'nda vicdanı şöyle tarif ediyor: 'Hayrı şerden ayırma kuvvesi (kabiliyeti), vazife hissi, şer işlemekten (kötülük etmekten) hasıl olanıztırap ve hayır işlemekten (iyilik yapmaktan) hasıl olan sevinç'.
Bu tarifte de mazlumların ve mağdurların korunmasına yarayacak bir şey yok; çünkü 'hayır ve şer, iyilik ve kötülük nedir' sorusunun cevabı izafi; aşkın ve evrensel bir ölçütten söz edilmiyor.
YAZININ DEVAMINI OKUMAK İÇİN TIKLAYINIZ