Kosova ve Sırbistan arasında süren çözüm arayışları, uluslararası arenadan gelen diyalog çağrıları çerçevesinde yeniden başlayacak gibi görünüyor. İki ülkenin bir önceki buluşması 19 Ekim 2012'de gerçekleşmişti.
Avrupa birliği yüksek temsilcisi Catherine Ashton'un arabuluculuğunda Ekim ayında Brüksel'de düzenlenen toplantıdan "diyalogun sürdürülmesi ve her iki ülkenin işbirliğine gitmesi" kararı çıkmıştı. Ancak o tarihten bu yana somut adımlar atıldığını söylemek güç... Zira iki ülke arasında çözüm bekleyen birçok mesele bulunuyor.
Kosova bağımsızlığını ilan edeli 4 yılı aşkın süre geçmesine rağmen Sırbistan bu bağımsızlığı tanımama konusunda ısrarlı... Öte yandan, iki ülke arasında öne çıkan en önemli sorunu ise Kosova'nın kuzey sınırı oluşturuyor. Bölgenin geleceği konusunda Priştine ile Belgrat arasında yürütülen diyalog süreci sık sık kesintiye uğruyor. Tartışmaların merkezinde ise Kosova'nın kuzeyinin ayrılması veya kuzey bölgesine özel bir statü verilmesi var.
Ancak Sırbistan tarafından yapılan açıklamalar, Kosova'nın bağımsızlığını kabul etmek hariç, her çözüme sıcak... Sırp tarafından bu yönde açıklamalar gelirken, Kosovalı Arnavutlar da geri adım atmamakta kararlı: Kosova tarafı, Sırbistan'ın siyasi sahnesindeki bazı yeni liderlerden, 1989 ve 1999 yılları arasında Kosova'da meydana gelen olaylardan ötürü Arnavutlardan özür dilemelerini istiyor.
KOSOVA DEMOKRATİK BİRLİĞİ
Kosova'nın Sırbistan ile masaya oturmasına karşı olanların başında Kosova Demokratik Birliği partisi ve lideri İsa Mustafa geliyor. Mustafa, Sırbistan ile müzakerelerin Viyana'da sona erdiğini savunuyor...
Son seçimlerde yüzde 26 oyla 27 milletvekili çıkartan parti, Kosova sınırları içinde hiçbir bölgeden vazgeçilemeyeceğini ve bunun tartışmaya açık olmadığı görüşüne sahip... Parti temsilcilerinden İsmet Beciri de, ülkenin kuzeyindeki hassasiyetin gözardı edilemeyeceğini ifade ediyor.
ALBİN KURTİ VE "KENDİN KARAR AL" HAREKETİ
Kosova'nın önde gelen partilerinden "Kendin Karar Al" hareketi, Sırbistan'la yapılan görüşmeler konusundaki sert tavrıyla tanınıyor. Partinin liderliğini Kosova'daki öğrenci gösterilerinin de simgesi olan Albin Kurti yapıyor...
2000 yılında Miloseviç rejiminin sonunu hazırlayan Belgrad'daki sokak gösterileri sırasında diğer 800 Kosovalı Arnavut ile birlikte Sırp hapishanelerinde kalan Kurti 2,5 yıl süren mahkûmiyetinin ardından 7 aralık 2001'de afla serbest bırakılmıştı. Özgürlüğüne kavuşmasının ardından "kendin karar al" hareketinin başına geçen Kurti, arkasına aldığı büyük destekle ilk seçimlerde bir sürprize imza atarak Kosova'nın üçüncü büyük siyasi partisi oldu.
Düzenlediği gösterilerle ve Meclis'teki 12 milletvekiliyle Kosova'nın içişlerine karışan yabancı güçlere karşı sert duruşunu devam ettiren Albin Kurti, Sırbistan'la müzakerelerde uyulması gereken ön şartların gözardı edilmesinden şikâyet ediyor.
"Kosova'nın bağımsızlığını tanımayan Sırbistan'la nasıl görüşme yapıldığını anlayamıyorum. Son savaşta yaşananlar içinde en büyük meselelerden biri de kayıp insanlardır. Sırbistan'ın kaybolan 1.750 insanımızla ilgili hesap vermesi ve saldırılar nedeniyle özür dilemesi lazım" diyen Kurti, ayrıca harp suçlularının tutuklanmaları ve tazminat ödenmesi gerektiğini söylüyor.
KOSOVA DEMOKRATİK PARTİSİ
İktidardaki Kosova Demokratik Partisi de, uluslararası arenada olmak üzere, her sahada çalışmalarına devam ediyor. Özellikle Sırbistan ile müzakereler konusunda tepkileri üzerine toplayan parti, yakın zamanda Kosova'yı daha fazla ülkenin tanımasını hedefliyor.
Konuyla ilgili olarak konuşan Prizren belediye başkan yardımcısı Niyazi Kryeziu, seçimlerden sonra ülkenin tanınmasına ilişkin sürecin hızlandığına dikkati çekiyor:
"2000 yılından sonra Kosova önemli bir geçiş süreci yaşadı. 2007'de Kosova demokratik partisi oy çokluğuyla iktidara geldi ve halen görevine devam ediyor. Özellikle denetimli bağımsızlıktan sonra dünya çapında tanınan bir devlet oldu. Genç, bağımsız ve egemen bir ülke olarak seçimlerden hemen sonra Kosova'yı 7 ülke tanıdı. Bunların arasında Türkiye de vardı. Türkiye'ye desteğinden dolayı minnettarız."
YENİ KOSOVA İTTİFAKI
Kosova'nın önde gelen partilerinden Yeni Kosova İttifakı da, özellikle Sırbistan konusunda yaptığı çıkışlarla tanınıyor.
Partinin başkan yardımcısı İbrahim Makolli, Sırbistan'ın her yönüyle Kosova'ya borcu olduğunu söylüyor:
"Ancak meselelerin aşılması için zamana ihtiyaç var. Her iki taraf arasında anlaşmanın sağlanması için diyalog şart. Kosova devleti olarak sadece Sırbistan'la değil diğer ülkelerle de görüşmeye hazırız. Çünkü, Sırbistan ile yapılan bu görüşmelerin sürdürülmesi için birçok sebep bulunuyor. Sırbistan öncelikle kayıp insanlarımızı geri vermeli. Savaşta yapılan katliamın hesabı sorulmalı. Diğer bir önemli neden de, savaştan bu yana Sırbistan'ın Kosova'ya ödemediği borçların tahsil edilmesi... Evet, görüşmeler, Avrupa birliği üyeliği için hayatî önem taşıyor. Ancak bu uğurda Kosova'nın en ufak bir toprak parçasından dahi vazgeçilmemeli."