Defne Bayrak / TIMETURK
İki hafta önce idam edilen dört Arap siyasi tutuklunun İran istihbarat hapishanelerinde çekilmiş görüntüleri yayınlandı. İdam mahkumları idam edilmeden önce çekilen 9 buçuk dakikalık konuşmalarında İranlı yetkililerin, barışçıl protesto gösterileri yapan Ahvaz Müslümanlarına karşı yaptığı ayrımcılığı anlattı.
Üç kardeş Taha, Abdurrahman ve Abbas El Haydari ile arkadaşları Ali Şerifi, haklarında çıkan kararın uygulanmaması yönündeki uluslararası taleplere rağmen geçen Haziran ayının 18’inde idam edildiler.
Ahvazlı aktivistler, insan hakları alanında çalışan uluslararası örgütlerle BM’in İran’daki insan hakları konularındaki özel raportörü Ahmet Şehid’e idam kararının durdurulması için çabaların yoğunlaştırılması çağrısında bulunmuştu. Ancak dört Ahvazlı çekilen görüntüleri sızdırılamadan önce idam edildi.
Psikolojik ve bedensel işkence
Taha El Haydari idam edilmeden önce çekilen görüntüsünde şöyle dedi: ‘Ben Ahvaz’daki El Melaşiye bölgesindenim. İki çocuğum var. 20 Nisan 2011 tarihinde tutuklandım. İran istihbarat nezarethanesinde üç ay kaldım. Karanlık zindanlarda gözlerim bağlı bir halde en ağır psikolojik ve bedensel işkencelere katlandım. Kendileriyle yardımlaşmayı reddettiğimiz ve bize dikte ettiklerini kabul etmediğimiz takdirde kardeşlerimle beni ve arkadaşlarımı ölümle tehdit ettiler.
Ahvaz’daki Devrim Mahkemesi’nin 18. Şubesi Başsavcısı Ahmedi’nin huzurunda işkenceye maruz kaldık. Bizi idamla tehdit etti. Murtaza Kiasta başkanlığında düzenlenen mahkeme, hakkımızda asılarak idam hükmü verdi.’
Taha El Haydari, hapishanedeki arkadaşlarını temsilen de konuşarak sözlerini şöyle sürdürdü: ‘Bizler, on binlerce ailenin oturduğu çok fakir bir semtte yaşıyoruz. Bu semt İran’ın büyük demir çelik şirketlerinin karşısında bulunuyor. Ancak işçilerinin büyük kısmı Ahvazların dışından. Semtimizde fakirlik, işsizlik ve uyuşturucunun yayılması en yüksek oranda. Sivil, sosyal ve sağlık refah düzeyi ise en düşük oranda.’
El Haydari bölgenin sahip olduğu büyük servete ilişkin ise şöyle dedi: ‘Petrol ve gaz sahalarının ancak dumanı bize ulaşıyor. Yetkililer nehirlerin yolunu Fars bölgelere doğru değiştirerek suyu da çektiler. Böylece tarım ortadan kalktı. Şeker kamışı şirketleri de kalan su ve toprakları gaspetti.
El Haydari, kendisinin ve arkadaşlarının Fars işgalinin yıldönümünde, İran eski Cumhurbaşkanı Yardımcısı Muhammed Ali Abtahi’nin Ahvaz Arapları’nın ortadan kaldırılmasına dair emirlerini içeren belgenin ortaya çıkmasının ardından patlak veren 15 Nisan ayaklanmasına katıldıklarına işaret etti.
El Haydari ayaklanmayı şöyle anlattı: ‘Ben, kardeşlerim ve arkadaşlarım 2005 yılı Nisan ayaklanmasına katıldık. Bu, açların, ayakları çıplakların ve mazlumların adaletsizlik Farslaştırma ve ırkçılığa karşı devrimiydi. Daha sonra her sene işgal yıldönümü gösterilerine katılır olduk. Ta ki 2011 yılında tutuklanana kadar! O zamanki gösterimiz de barışçıldı.’
Ölümden korkmuyoruz
Ali Şerifi ise güvenlik güçlerinin barışçıl gösterilere ateşli silahlar, keskin nişancılar, zehirli ve göz yaşartıcı gazlarla karşılık verdiğini belirtti. Ardından çok sayıda gencin gözleri önünde yaralandığını ve öldüğünü gördüklerini ekledi.
Şerifi kendilerine yöneltilen ‘Allah’a ve Resulü’ne karşı savaş açma, yeryüzünde bozgunculuk çıkarma’ suçlarından beri olduklarını, halklarının taleplerini barışçıl gösteriler aracılığıyla aradıklarını, haklarında verilen idam cezasının adil olmadığını vurguladı.
Şerifi şöyle dedi: ‘Gösterilerimiz Ahvaz’daki Arap halkımızın siyasi, ekonomik ve sosyal haklarının verilmesi talebiyle barışçıl şekilde gerçekleştiriliyordu. Ancak idam kararıyla karşı karşıya kaldık. Bunu ölümden korktuğumuz için söylemiyoruz. Zira Allah’ın dilediği olur.
İranlı yetkililer dört siyasi aktivist hakkındaki idam kararının uygulandığını doğruladı. İdam edilen aktivistlerin aileleri ve arkadaşları tarafından idam kararının uygulanmasından sonra kararın uygulanmasını protesto etmek için düzenlenen gösteriler de bastırıldı.
İdam edilen dört aktivist Körfez’in kuzey kıyısındaki Ahvaz ya da Arabistan denilen bölgeden idi. Bu bölgede Araplar nüfusun çoğunluğunu oluşturmaktadır. İranlı yetkililer kendilerine karşı ırkçı ayrımcılık yapmakta, İran’ın petrol ve gaz kaynaklarından yüzde sekseninin mevcut olduğu bu bölgenin servetlerini yağmalamaktadır.
Öte yandan dün yayınlanan haberlere göre İran yargısı, 5 Ahvaz Müslümanı hakkında daha idam hükmü verdi. Allah ve Resulüne (s.a.s.) savaş açmak ve ulusal güvenliğe karşı faaliyetlerde bulunma suçlamasıyla yargılanan mahkumların isimleri ise şöyle Muhammed Ali Amuri, Hadi Raşidi, Haşim Şabani, Cabir Albuşuke ve Muhtar Albuşuke. Abdurrahman Asakire hakkında ise 20 yıl, İsmail Abiyat hakkında da 5 yıl hapis cezası verildi.