Cumali Önal Kahire *
Mısır'da İslami partiler ve liberal gruplar arasında güç gösterisine sahne olan yeni anayasa hazırlık süreci, Kahire İdare Mahkemesi'nin Anayasa Komisyonu'nu lağvetmesiyle krize dönüştü. Müslüman Kardeşler hareketi, kararı protesto etmek için halkı meydanlara inmeye çağırdı. Hareketin Genel Sekreteri Mahmut Hüseyin imzasıyla dün yayınlanan bildiride tüm parti, güç ve koalisyonlar, 'devrimi muhafaza' için 'milyon' gösterisine davet edildi. Bildiride eski rejim kalıntılarının yeniden güçlerini tahkim etmeye ve devrimi ortadan kaldırmaya çalıştığı öne sürüldü. Liberal ve sol grupların çağrıya nasıl cevap vereceği merak ediliyor.
Bir grup avukat ve hukukçunun Müslüman Kardeşler ağırlıklı parlamento tarafından oluşturulan 100 kişilik Anayasa Komisyonu'nun lağvedilmesi talebi ile açtığı dava önceki gün İdare Mahkemesi tarafından karara bağlandı. Davayı açanların atıfta bulunduğu, "Parlamento, anayasayı hazırlayacak komisyon üyelerini belirleyemez." şeklindeki anayasa maddesinin kararın gerekçesini teşkil ettiği belirtiliyor.
Geçtiğimiz yıl Mübarek rejiminin devrilmesinden sonra meydanlardan çekilen hareket, liberal ve sol örgütler tarafından ordu ile işbirliği yapmak, hatta yeni anayasa ve cumhurbaşkanlığı adayı konusunda gizlice anlaşmakla suçlanmıştı. Ancak yeni anayasayı hazırlık sürecine start verilmesinden sonra ordu ile ilişkileri gerginleşen Müslüman Kardeşler, daha önce verdiği sözün aksine cumhurbaşkanlığı için hareketin iki numaralı ismi Hayrat Şatır'ı aday göstermiş, buna gerekçe olarak da ordu ile yaşanan tansiyonu sebep olarak göstermişti.
Mısır basınında ve liberal çevrelerde olumlu olarak görülen kararın perde arkasında komisyonun Mısır'daki tüm toplum kesimlerini temsil etmemesi ve üyelerinin üçte ikisinin 'İslamcı' olması gösteriliyor. Komisyondaki liberal, sol, Hıristiyan ve Ezher temsilcileri daha önce bu yönde görüş belirterek üyelerini çekmişti. Yeni Anayasa Komisyonu'nun yeniden kim tarafından ve nasıl oluşturulacağı bilinmiyor. Yüksek Askeri Konsey, daha önce üyelerin kendi kontrollerinde belirlenmesi gerektiğini açıklamış, bu demokratik örgütler tarafından sert tepki ile karşılaşmıştı.
Anayasa hazırlık süreci kadar, cumhurbaşkanlığına aday belirleme süreci de gergin geçiyor. Selefilerin adayı Hazım Salah Ebu İsmail'in annesinin ABD vatandaşı olduğu yönündeki iddialar gündemi meşgul ederken, meclis de ordunun adayı olduğu öne sürülen eski İstihbarat Şefi Ömer Süleyman'ın adaylıktan çıkarılması için kanun hükmünde kararname çıkarmaya çalışıyor. Fakat çıkarılacak kanunun Askeri Konsey tarafından iptal edilmesi ihtimali, parlamenterler arasında tartışmalar yaşanmasına sebep oluyor.
Bazı adaylar ise birlik olarak Sü-leyman'a karşı tek aday çıkarmaya çalışıyor. Vasat Partisi'nin ev sahipliği yaptığı görüşmelere Arap Birliği Genel Sekreteri Amr Musa, İslami düşünür Selim Avva, liberal isimlerden Eymen Nur katıldı. Yarışın en güçlü adaylarından Abdul Munim Ebul Futuh görüşmeye temsilcisini gönderirken, Müslüman Kardeşler toplantıya katılmadı.
*Zaman