El cezire'nin yayınladığı belgelere göre, kendisi de bir mülteci olan Filistin Yönetimi Devlet Başkanı Mahmud Abbas'ın, İsrail'den tüm Filistinli mültecileri geri almasını beklemenin mantıklı olmayacağını söylediği belirtildi.
İsrail ile Filistinliler arasında 2008 yılında yürütülen barış müzakerelerine ilişkin belgelere göre, Filistin Yönetimi Devlet Başkanı'nın, Filistinli görüşmeci heyeti ile yaptığı kaydedilmiş bir görüşmede, "İsrail'den 5 milyon mülteciyi, hatta 1 milyonunu almasını istemek mantıklı değil. Bu İsrail'in sonu anlamına gelir" dediği kaydedildi.
Filistin tarafının her yıl 10 bin olmak üzere 100 bin mültecinin geri dönüşünü istediği, ancak İsrail tarafının bu sayıyı da yüksek bularak, aynı süre için 5 bin olmasını istediği de belirtiliyor.
-EREKAT: "İSA'DAN SONRA ORTADOĞU'DA EN ÖNEMLİ FİGÜR OLUR"-
Filistinli mültecilerin durumu, İsrail ile Filistinliler arasındaki ABD'de yapılan Annapolis zirvesinin ardından, ilk kez 27 Ocak 2008'de yapılan bir toplantıda gündeme gelmiş.
Söz konusu toplantıda, Filistin heyetinin lideri, eski Filistin Başbakanı Ahmed Kurey, konuyu çözmeye hazır olduklarını belirterek, "Arap ülkeleri de çözümün bir parçası olacak ise, konuyla ilgili herhangi bir problem kalmayacağını" söylüyor.
Kurey'in, Filistinlilerin bu konuyu Ürdün ve hatta Suriye ile de koordine edebileceklerini söylediği, "Suriyeliler bile bu sürecin bir parçası olmak istiyorlar. Ama konuyu sizinle birlikte oturup müzakere etmek istemezler ama bizimle otururlar" dediği belirtiliyor.
Erekat'ın da aynı toplantıda, "Bu uzlaşmazlığı çözecek bir anlaşmayı yapan kim olursa olsun, bölgede İsa'dan sonra en önemli figür olacaktır" dediği kaydedildi.
Görüşmelerin Amerikalı tarafı, dönemin Dışişleri Bakanı Condoleezze Rice ise belgelere göre, bazı mültecilerin Şili, Arjantin gibi Güney Amerika ülkelerine yerleştirilebileceklerini dile getirdi.
-LİVNİ'DEN TOPRAK TAKASI ÖNERİSİ: BAZI İSRAİLLİ ARAP KÖYLERİ FİLİSTİN DEVLETİNE-
Öte yandan, görüşmeler sırasında toprak takasının da gündeme geldiği ve dönemin İsrail tarafında müzakereleri yürüten Dışişleri Bakanı Tzipi Livni'nin, Batı Şeria'da Yeşil Hat boyundaki bazı İsrailli Arap köylerini takas edebileceklerini söylediği kaydedildi.
Livni'nin bir toplantıda konuyu gündeme getirmesi üzerine, karşılıklı şu konuşma yapılıyor:
Livni: "Dürüst olalım. İki konu sınırlarla ilintili. 1967 hattından bahsettiğinizde, 1967'de bölünmüş bazı Filistin köyleri var. Vadi Arada'da (Cuma günü) bir İsrailli Arap köyünü ziyaret ettim"
Kurey: Orada ne yapıyordunuz. (Seçimle ilgili) kampanya mı?
Livni: Kadima'nın (orada) 12 bin Filistinli üyesi var. Ta başından beri, onların toprak takasının parçası olabileceklerini söyledim.
Kurey: Kesinlikle olmaz.
Livni: Lübnan'daki Gajar köyüyle de bu problemimiz var. BM Temsilcisi Terje larsen Mavi Hattı koyup, köyü ikiye böldü. Biz köyü bölmemeye karar verdik. Bu hata oldu. Şimdi problem. Lübnan'daki topraklarda yaşayanlar İsrail vatandaşlarıdır.
Kurey: Bu çok güç olacak. İsrail'deki tüm Araplar bize karşı olacaklar."
-MAALE ADUMİM FİLİSTİN DEVLETİNDE OLABİLİR-
Kudüs'teki King David Oteli'nde 2008 yılı 4 Mayıs'ında yapılan toplantıda da Kurey, Maale Adumim, Givat Zeev ve Har Homa (Cebel Ebu Gneym) ve Ariel yerleşimlerinin, hiçbir koşul altında, bir toprak takasına dahil olamayacağını belirtmiş.
Bu Yahudi yerleşimleri Doğu Kudüs'ün toprakları içinde bulunuyor.
Sonraki toplantılarda da Kurey, Kudüs'ün hemen yanıbaşındaki Maale Adumim yerleşiminin Filistin eğemenliği altında olabileceğini ve bunun da iki taraf arasındaki işbirliğinin ve ortak yaşamın bir modeli olabileceğini dile getirmiş.