Açılım ateşinin yeniden harlanmaya çalışıldığı şu günlerde gösterime giren 'Min Dît', 'taş atan çocuklar'la veya genel olarak Güneydoğu'daki Kürt halkıyla ilgili olarak kafalardaki yaygın kanıyı değiştirebilir. Devletin derin güçlerin bölgede inşa ettiği istibdatın resmini çekmeye soyunuyor film.
Miraz Bezar'ın ilk yönetmenlik denemesi, kolayca tahmin edebileceğiniz gibi, Diyarbakır'da geçiyor. Bölgedeki yerel gazetede çalışan babaları ve anneleriyle enikonu mutlu yaşayıp giden Gülistan ve Fırat (doğallıklarıyla filmi taşıyan küçük oyuncular Şenay Orak ve Muhammed Ali), bir gün arabayla Batman yolunda seyrederlerken meçhul kişilerce durdurulurlar. Ne olduğunu anlamadan anne ve babalarını oracıkta infaz eden 'karanlık' adamlar hemen topuklarken, iki çocuk, altı aylık kardeşleri Dilovan'la birlikte ortalıkta kalakalır. Teyzeleri Yekbun'un kanatları altına giren çocuklar, bir süre sonra onun da sırra kadem basmasıyla, Güneydoğu'daki (hatta genel olarak Türkiye'deki) çocukların ortak yazgısını paylaşırlar: Yokluk, yoksunluk... Varlarını yoklarını satmalarına rağmen Dilovan'ı yaşatamaz, toprağa verirler ve sokaklarda mendil, çakmak satmaya çıkarlar. Bir gün kendilerini yetim bırakan infazcılardan biriyle tesadüfen karşılaşırlar...
'Min Dît' çok özgün bir hikâye anlatmıyor belki (dünya sineması bu tip 'siyasi' film örnekleriyle dolu), ama söz konusu ülke Türkiye olunca, filmin bazı konularda cesur davrandığını teslim etmek gerek. Artık filmlerde daha rahat Kürtçe konuşulduğunu işittiğimiz şu dönemde 'Min Dît' baştan sona 'anadil' olarak kendisine bunu rehber belliyor. İkincisi, filmin geçtiği dönemin günümüz olduğunu düşünürsek, devlet içindeki derin yuvalanmanın hâlâ bölge insanının başında Demokles'in kılıcı olarak faaliyette olduğundan dem vuruyor.
Çaresizliği ve umutsuzluğu iki küçük kahramanının sırtına yükleyen film, bu durumu sömürmeden, ama kimi dersler vererek ilerliyor. Filme göre, devlet ile bölge insanı arasındaki gayri resmi itiş kakıştan en çok çocuklar zarar görüyor. Bu çocukların da karınlarını doyurmak için var güçleriyle hayata tutunacaklarını görmek zor değil. Büyük şehirlerde mendil satan bazı çocuklar, Gülistan ve Fırat gibi, bölgenin 'olağanüstü hal'inden kaçanlar değil mi?
MİN DÎT
Yönetmen:
Miraz Bezar
Oyuncular:
Şenay Orak, Muhammed Al, Hakan Karsak, Berivan Ayaz
Zaman