Leyla Ebumellal / Timetürk
Arap basını bugün büyük oranda Nobel Barış Ödülü'nün ABD başkanına verilmesine yer verdi. Obama'nın her ne kadar barışçıl söylemleri bulunsa bu yönde girişimlerde bulunmuşsa da fiili anlamda barış adına bir kazanıma imza atmadığı bu nedenle ödülü almayı haketmediği ancak kendisine ödülün teşvik amaçlı verildiği yorumları yapıldı. Ayrıca Nobel Barış Ödülü'nün artık herkese verilir olması itibariyle seviyesinin düştüğü eleştirileri yapıldı. Tarihi Suriye-Suudi Arabistan zirvesi de yine gündemde idi. Birkaç saat önce sona eren zirvenin sonuçlarının analist ve yorumcular tarafından merakla beklendiği, Trablusgarp'ta görülen güvenlik sorunlarının bu zirveden bağımsız görülemeyeceği ifadeleri gazete manşetlerine taşındı.
Daru'l Haliç gazetesi bugünkü 'Teşvik Ödülü' başlıklı yorumunda şu ifadelere yer veriyor; 'Orada genellikle verilen üç tür ödül bulunuyor. Bir iş başarana verilen, teşvik amaçlı verilen ve de haketmeye verilen ödüller. Görünen o ki dünyada hakedenlere ya da hayati bir alanda insanlık adına özel bir başarı elde edenlere verildiğine inanılan tek ödül olan Nobel Ödüllerinin son senelerde seviyesi düştü. Herkese verilir oldu. Özellikle de Şimon Peres ve İshak Şamir gibi isimlerin elde etmesinden sonra 'barış' ismini taşıyan ödülünün seviyesi düştü, yolunu şaştı ve çirkinleşti. Bu ikisi ki suç, ırkçılık, soykırım ve kemiklerin ezilmesine karıştı. Hatta hastalanıp şu ana kadar kurtulamadığı komaya girmeseydi George Bush'un 'barış adamı' diye nitelendirdiği Ariel Şaron'un bile bu ödüle ulaşması pek uzak bir ihtimal olmazdı.
Nobel Komitesi'nin Nobel Barış Ödülü'nü Amerika başkanı Barack Obama'ya verme kararı dünyayı şoke eden bir sürpriz olduğu kadar aynı zamanda komitenin ödülü vermekte dayandığı sebepler, kararın hangi ölçütlere göre alındığı hakkında da birçok soru ortaya çıktı. Çünkü kazananın insanlık için önemli olumlu bir başarı elde etmiş olması, bir umut ışığı göstermesi, önünde güvenlik, barış ve refah için yol açmış olması gerekir.
Başkan Obama yönetime geldiği 9 aydan beri -bildiğimiz kadarıyla- bu ödülü haketmesini sağlayacak hiçbir başarı elde etmedi.
OBAMA'YA ÖDÜL TEŞVİK AMAÇLI VERİLDİ
Londra'dan yayımlanan Eş-Şarku'l Ewsat gazetesi yazarlarından Tarık El-Hamid bugünkü 'Obama...Hesap Altında Ödül' başlıklı makalesinde şu ifadelere yer veriyor; 'Evet doğru Obama Kahire'de Müslümanlara yönelik önemli bir konuşma yapmaya kalkıştı, Nevruz'dan sonra İranlıları kutladı, onlarla diyaloğa başladı, pratik olarak Arap-İsrail çatışmasıyla ilgilendi. Ancak tüm bunlar zor dosyaları hareket ettirmedi. Dahası bunların şu ana kadar fiili sonuçlarını görmedik. Tabi ki burada biz Obama ile eski başkan George Bush arasında bir karşılaştırma yapmaya kalkışmayacağız. Bush yarattığı musibetlere rağmen iyi niyetini göstermek için bir camiye gitti. Ayrıca iki savaş başlatmış olsa da Filistin ve İsrail için iki devlet prensibini ilk ortaya atan ABD başkanı oldu. Ancak Obama bu iki savaşı da şu ana kadar bitiremedi.
Amerika hala Irak'ta. Afganistan'da da savaşmaya devam ediyor. Dahası Obama Kabil'deki asker sayısı azaltılsa bile Afganistan savaşına devam edeceği yönünde niyetini ortaya koydu. Guantanamo üssü de daha kapatılmadı. Yakında kapatılacağına dair bir belirti de yok.
Ekonomik açıdansa dünya ekonomisi; ondan önce de Amerikan ekonomisi henüz şüpheler aşamasından kurtarılmasına güven aşamasına geçemedi. Burada şunu da zikretmek gerekir ki dünyayı ekonomik krizden kurtarmak için orada daha önce hiç görülmemiş düzeyde harcanan uluslararası bir çaba bulunuyor.
Burada kasıt bir barışın imzalanmasını sağlamamış Amerikan başkanına Nobel Barış Ödülü'nün verilmesinin şaşırtıcı olduğudur. Evet barış ve yardımlaşma ruhuyla konuştu ancak bunu güçlü bir konumda hatta kendisinden önceki meslektaşı Bush'tan ağır bir mirası teslim almışken ülkesinin iç ve dış ilişkilerinde geçtiği zor durumda dahi yapmadı.
Bunun için görünen o ki Nobel Ödülü'nün Obama'ya verilmesi hesaplar altında, teşvik ve iyi niyet babından gerçekleşti. Nitekim Obama kendisi bile bu ödülü almasına ilişkin 'dünyaya bir çağrı' yorumunu yaptı.
TRABLUSGARP'TA YAŞANAN GÜVENLİK SORUNLARI ŞAM ZİRVESİNE BAĞLIDIR
Lübnan'dan yayımlanan Müstakbel'ul Lübnaniyye gazetesi yazarlarından Nasır El-Esad bugünkü 'Trablus'taki Güvenlik Sorunları Siyasi Olarak Şam Zirvesi'nden Ayrışık Değildir' başlıklı makalesinde şu ifadelere yer veriyor; 'Şam'da Suudi Arabistan-Suriye zirvesinin sona ermesinin üzerinden birkaç saat geçti. Ancak analist ve yorumcuların bu zirveden fiili anlamda -özellikle de Lübnan'daki duruma ilişkin-ne sonuçlar çıktığını öğrenebilmek için daha fazla saate ihtiyacı var. Analist ve yorumcuların Şam zirvesi ve fiili sonuçları çerçevesinde gerçeğini bilmek isteyecekleri en önemli konu ise Suriye-İran ilişkileri olacak. Suriye-İran ilişkilerinin nerede durduğunun bilinmesi Lübnan sorununun üstesinden gelinmesinde hangi koridorlardan geçileceğinin kesin olarak belirlenmesi açısından zorunludur. Çünkü bugüne kadar Suriye-İran ittifakı Lübnan'da sabit, siyasi bir ünvandı. Bölgesel olmayan gelişmeler çerçevesinde sınırlarını takip etmekte fayda vardır.
Analistlere ve yorumculara göre dikkat çekici olaylardan biri ise Suudi Arabistan-Suriye zirvesi haftasında kuzeyde sınırlı olmak üzere bir grup güvenlik sorunları ortaya çıktı. Özellikle Trablusgarp'taki geleneksel temas alanlarında sürpriz güvenlik olayları yaşandı. Orada yorumcu ve gözlemcilerin birçoğu Trablusgarp'taki güvenlik durumunda yaşanan tedirginliğin, bir tarafın daha önceden siyasi hedeflerle belirli güvenlik olayları çıkarma kararı aldığı anlamına geldiğine işaret etti.
Yukarıda geçenlerin tümünü özetlersek siyasi analist ve yorumcuların özellikle Trablusgarp'ta görülen güvenlik sorunlarını son Şam zirvesinden ayrı tutmaları söz konusu olamaz.