Türkiye'de cep telefonu pazarında oldukça ilginç bir durum var. Nokia ve Samsung'un toplam pazar payı yüzde 80. Bu iki üreticinin ardından gelen şirketlerin payı yüzde 2'lerin altında. Dünyada bu konuda söz sahibi olan global üreticiler (Motorola, LG ve Sony Ericsson) Türkiye'de bir türlü ayağa kalkamıyor.
Global pazarda da Nokia ve Samsung'un ağırlığı hissediliyor. Ama bir farkla. Diğer üreticiler de piyasada etkin oyuncu. Türkiye'de ise pazarın ilk ikisi hangi ürünü piyasaya çıkarırsa tüketici onu alıyor, hangi teknolojiye ağırlık verilirse onu kullanmaya başlıyor.
Bir tarafta Finlandiyalı üretici Nokia (pazarın yarısını kontrol ediyor), diğer yanda Güney Koreli Samsung. Temmuz 2009 verilerine göre bu ikiliyi izleyen ilk üretici ise yerli bir firma (General Mobile). Listenin dört ve beş numaralı oyuncuları LG ile Sony Ericsson. Adından hiç söz edilmeyen üretici ise global ligin dördüncüsü olan Motorola.
Harca, kazan!
Rekabette iki oyuncunun pazarı domine etmesi, diğerlerinin adının hiç geçmiyor olmasının birçok sebebi var. Bunlar şu şekilde özetlenebilir...
- Nokia ve Samsung, EBITDA'sı (faiz, vergi ve amortisman öncesi kâr) yüksek firmalar. Hem ürünlerine hem de pazarlarına yatırım yapabiliyorlar. Türkiye'de Ar-Ge ve insan kaynakları yatırımı olmasa da, büyük hacimli pazarlama yatırımından bahsedilebilir.
- Sony Ericsson ciddi finansal problem içerisinde. Urün gamı limitli. Her pazarda var olamıyor. Ölçek ekonomisini yakalayamıyor. Ucuz ürün çıkarmıyor, çıkarmayınca da pazarın genelini kaçırıyor. Üst kategorideki pahalı ürünlerde de rekabetten dolayı limitli bir pazar payı alabiliyor.
- İki Güney Koreli şirketin rekabetinde Samsung ağır basıyor. Adeta LG'yi eziyor. LG ve Samsung benzer ürün tiplerine sahip ama Samsung Ar-Ge ve yeni ürün atağıyla tüketiciyi yakaladı. LG de takipçi konumuna yerleşti.
- Sony Ericsson ve LG, iki güçlü rakibe göre Türkiye operasyonlarında oldukça zayıf kaldı. Pazarın hızına yetişemediler.
- Motorola, "Uzan-Telsim-borç, alacak ilişkileri" dolayısıyla Türkiye pazarına bir türlü ağırlık vermedi.