Selda Shosha / TIMETURK
Amerika Taliban'ın Afganistan'da güçlü taraf olduğunu itiraf etti. Afganistan'daki Amerikan güçlerini yöneten general Taliban'ın güneyi ele geçirmesinin ardından kuzeyi ve batıyı da kontrol altına almasından endişe duyulduğunu bu nedenle de Amerika'nın ülkede strateji değiştirme kararı aldığını belirtti. Bu yeni stratejiye göre Afganistan'a gönderilecek Amerikan askeri sayısı artırılacak, Afgan güçleri iki kata çıkarılacak ve Taliban'ın finans kaynağı kurutulacak.
Amerikan güçlerinin Afganistan lideri, işgal edilmiş ülkede şu dönemde üstün el sahibinin Taliban olduğunu itiraf etti. Zira kontrolü güneyden sonra kuzey ve batıya doğru da uzanmaya başladı. Bu da ABD'yi strateji değiştirmeye ve Amerikan yönetiminin daha önce gönderilmesini kararlaştırdığı güçlerin sayısını artırmayı düşünmeye mecbur bıraktı.
General Stanley McChrystal The Wall Street Journal Gazetesi'nde Pazartesi günü yayınlanan ropörtajında Amerika'nın Taliban'a karşı yürüttüğü savaştaki yeni stratejisinin bazı hatlarını ortaya koydu. Bunların arasında Amerikan kuvvetlerinin artırılması ve Afgan kuvvetlerinin sayısının iki kata çıkarılması yer alıyor.
Ayrıca askeri yetkililerin daha önce açıkladıkları üzere Taliban'ı finanse ettiği iddia edilen uyuşturucu tüccarları da hedef alınacak.
Taliban gelişmiş taktikler kullanıyor
McChrystal yaptığı görüşme sırasında Taliban'ın güneydeki geleneksel sığınaklarında görülen hareketliliğin kuzeyde ve güneydeki mevcut istikrarı tehdit edeceğinden duyduğu endişeyi dile getirdi. Buna istinaden de Obama'nın belirlediği sayıya muhalif olarak Taliban'ın başka bölgelere geçme hareketini kısıtlamak için binlerce Amerikan askeri getirtip güneye göndermeye karar verdi.
Hareketi ise 'gerçekten çok vahşi bir düşman' şeklinde vasfederek; 'Afganistan'da üstün el sahibi oldu. Güçlerini düşürebilmemiz için yapabileceğimiz her şeyi; bu zor bir görev olsa bile en hızlı zamanda yapmamız, kontrol iplerini elinden çekmemiz gerekir' dedi. Nato'nun Kabil'deki güçlendirilmiş karargahından, Taliban silahlılarının artan bir şekilde gelişmiş saldırılar düzenlediği eklendi. Öyle ki operasyonlarında önceki senelerde bilinen bir silahı olan yollara mayın yerleştirme ile ağır silahlarla donatılmış savaşçılardan oluşan küçük grupların kurduğu pusuları kullanır oldu. Bu da son aylarda Amerikan saflarında daha önce hiç görülmemiş düzeyde kayba yol açtı.
Yaralanmaların dışında içinde bulunduğumuz Ağustos ayının ilk on gününde 12 Amerikan askeri öldü. Bu, o kadar kısa bir süre için rekor bir rakamı teşkil etmektedir. Geçen Temmuz ayında da 41 ABD askeri öldü. Böylece Amerika 2001 yılında savaşın başladığından bu yana Afganistan'da son birkaç ay içinde en büyük insani kaybı yaşamış oldu.
Amerikalı general, Amerika'nın ölü bilançosundaki sayının önümüzdeki aylarda daha da artış göstereceğini tahmin etti.
Stratejinin gözden geçirilmesi
Bu noktadan yola çıkarak Amerikan liderliği Afgan güçlerinin sayısını 135 bin askerden 240 bine, Afgan polislerin sayısını da 82 binden 160 bine çıkarmaya niyetleniyor. Bu da bağlantılı olarak, kuzey ve batıda durumlar kötüye gittiği taktirde binlerce Amerikalı eğitmenin gönderilmesini gerektiriyor.
General McChrystal'in açıklamaları Amerika'nın Afganistan'daki şu anki stratejisini kapsamlı olarak gözden geçirmesi çerçevesinde geldi. Nitekim son dönemde yayınlanan raporlar ve askeri açıklamalar Amerika'nın; özellikle de Taliban'ın güneyin en büyük şehri Kandahar'ı kontrol altına almasından ve Nato güçleri saflarındaki kaybın artmasından sonra memnun olmadığını ortaya koyuyor.
McChrystal'in şu anki durum hakkındaki tam kapsamlı değerlendirmesini bu ay içerisinde Washington'daki Amerikan yönetimine teslim etmesi bekleniyor.
Geçtiğimiz Ocak ayında Beyaz Sarayı ziyaret etmesinden sonra Amerika başkanı Barack Obama, 2009 yılı sonunda Afganistan'daki asker sayısını 32 binden 68 bine çıkaracağını açıkladı. Afganistan'da şu anda devam eden savaş Amerikan hazinesine aylık 4 milyar dolara maloldu.
Uyuşturucu tüccarları
Amerika'nın Afganistan'da uygulayacağı yeni stratejinin hatlarından biri de Taliban hareketinin finans kaynaklarını kurutmak. Bu kaynaklar arasında -kendi görüşünce- güneyde; özellikle de Helmond bölgesinde yayılmış uyuşturucu tüccarları yer alıyor.
Bu bağlamda Amerikan New York Times Gazetesi, Pazartesi günü kongrenin bu hafta yayınlanan raporundan direk olarak; Amerika'nın Taliban'la ilişkisi olduğu şüphesi bulunan 50 Afgan uyuşturucu tüccarını yakalamak ya da öldürmek hedefiyle savunma bakanlığının (Pentagon) listesine koyduğu bilgisini aktardı.
Afganistan'da görev yapan iki Amerikalı general Senato'nun Dış ilişkiler Komitesi (raporu yayınlayacak olan komite) önünde; 'Taliban'la kesin ilişkisi bulunan ve hareketi finanse eden büyük uyuşturucu tüccarları isyanın liderleri ile aynı derecede hedef olmuştur. Herhangi bir vakitte yakalanmaları veya öldürülmeleri mümkündür' dedi.
Reuters Haber Ajansı'nın gazeteden naklettiğine göre Afgan uyuşturucu kaçakçılarının büyüklerinin takip edilmesi Amerika'nın siyasetindeki büyük değişikliği yansıtmaktadır. Bunun ise Afganistan'da askerleri bulunan bazı Nato ülkelerinde, tüccarların Nato güçleriyle savaşa giren silahlılar olmaması nedeniyle yasal endişeye yol açacağı tahmin ediliyor.
Askeri bir yetkilinin ifade ettiğine göre Amerikan Ordusu uyuşturucu tüccarı olduğu şüphesiyle bir grup kişiyi tutukladı. Bu yeni siyasetin uygulanmaya başlanmasından beri sene içinde bir kısmını da öldürdü.