Haber Merkezi / TİMETURK
İsrail askeri araştırmacıları ve emekli generalleri tarafından Tel Aviv?de bulunan Jafi (Jewish Agency For İsrael) Stratejik Araştırmalar Merkezi yararına hazırlanan senaryo ürkütüyor.
Gazze?den Hamas?ı çıkarmaya yönelik hazırlanan senaryo, bölgede yeni kanlı saldırıların habercisi gibi. Geçen ay hazırlanan senaryonun senaristleri arasında Stratejik Planlama Bölüm Başkanı ve Ulusal Güvenlik Konseyi Eski Başkan yardımcısı Shlomo Borem, İstihbarat Servislerinde bir dönem yöneticilik yapmış olan, ordu bünyesinde yer alan uluslararası terörle mücadele bölüm başkanı Yoram Shaftser, Mossad eski üst düzey yöneticisi ve Ulusal Güvenlik Konseyi Eski Başkan Yardımcısı Dr. İshak Filler, Hava Kuvvetleri Komutan Yardımcısı, İsrail?in Washington Büyükelçiliğinde ordu temsilcisi ve Negev (Naqab) Bar-Elan Üniversitesi Psikoloji Bölüm Başkanı Gaiour Roum, Ulusal Güvenlik Konseyi Eski Başkanı Gaiour İland, Mossad?da eski bir bölümün başkanı Ur Neman ve Ulusal Güvenlik Araştırmaları Başkanı, İsrail?in İngiltere eski büyükelçisi Dr. Tzipi Stauber bulunuyor.
Jafi Stratejik Araştırmalar Merkezi tarafından hazırlanan senayonun içeriği özetle şöyle: ?İsrail televizyonunda her sabah 7 haberlerini sunan spiker Askalan, Saydarut ve Gazze?ye yakın yerleşim yerlerine el-Kassam füzelerinin düştüğünü söyleyerek güney bölgesindeki muhabire bağlanır. Muhabir savaş helikopterlerinin olağandışı uçuşunu, Gazze?ye paralel bölgede ordu güçlerinin hareketini, onlarca yaralı asker ihtimaline karşı hastanelerin alarm durumuna geçirildiğini aktarır. Tabii bu arada kötüleşen durumu görüşmek üzere İsrail Başbakanı hemen saat dokuzda olağanüstü mini bir güvenlik toplantısına çağırır. Amerika Dışişleri Bakanı Condoleeza Rice diplomatik programını yarıda keserek İsrail?e gider. Mısır Devlet Başkanı Hüsnü Mübarek de özel temsilcisini Tel Aviv?e gönderir. İsrail işlediği kanlı saldırının ardından barış görüşmeleri için hazır olduğunu ilan eder.?
Amerikalı ve İsrailli güvenlik uzmanlarının ortaya attığı ?korkunç? senaryonun özeti bu şekilde.
Öte yandan son günlerde İsrail?in görsel ve yazılı medya organlarında yukarıda özetlediğimize yakın senaryolardan geçilmiyor. Bunların sonuncusu bölgede hava şartlarının iyileşmesiyle beraber Nisan ya da Haziran 2008?de Gazze şeridinin işgal edileceği şeklindeki senaryoydu.
AR-GE MASASINDA DENENMİŞ BİR ÖRNEK
Bugün İsrail?de genel görüntü, özellikle mini kabinede yer alan bakanlar, Güvenlik servisi Shabak, Genel Kurmay Başkanlığı ve Ulusal Güvenlik Konseyi Başkanı gibi güvenlik makamlarının hemen hepsinin ağzından şu ifadeler çıkıyor: ?Gazze?de büyük bir askeri saldırı kaçınılmaz. Bir okul servis aracının ya da kreşin füzeyle vurulması İsraillilerin ölmesi ihtimali anlamına gelir ki bu da hükümete alışılmadık tarzda askeri yöntemlerle karşılık vermesi için inanılmaz siyasi ve askeri baskılara neden olacaktır. Bu durumda kamuoyunun talebine uygun olarak karar alınacak, daha da ötesi Filistinlilerin füze teknolojilerinde bir gelişme olursa, daha etkili füze başlıklarının kullanılmasıyla Askalan kenti hedef menziline girer dolayısıyla 250 bin İsrailli Hamas?ın doğrudan ateşine maruz kalır, böylece İsrail?in çok daha sert karşılık vermesi için eline bir fırsat geçer. Böyle bir saldırıya zırhlı birliklerin katılması daha tercih edilecek, hava kuvvetleri de havadan darbe indirecek, kara birlikleri Gazze?nin muayyen bölgelerinde sokak savaşını yürütecek, birçok noktadan içeri girmeye çalışacak. Birkaç sene önce Sur El Vaki saldırısında Cenin kampında olduğu gibi. Ancak Gazze?de bugün bulunan silah miktarı önceki yıllara göre çok daha büyük miktardadır, Hamas?ın ve diğer grupların elinde uçaksavar ve tanksavarların olma ihtimali var. Bu silahlar işgal kuvvetlerinin püskürtülmesinde çok etkin rol oynamaktadır.
Geriye bu büyük saldırı için belirlenen açık ve gizli hedefler kalmaktadır:
1- Gazze?yi tamamen kontrol altına almak için güvenlik şeritleri oluşturmak.
2- Silahları toplamak, patlayıcı depolarını ve El Kassam füzelerinin imal edildiği atölyeleri ele geçirmek.
3- Hamas, İslami Cihad ve diğer silahlı grupların siyasi ve askeri liderlerini enterne etmek.
4- Hamas?ın Gazze?deki yönetimine son vermek ve Mahmud Abbas?ın geri dönmesi için gerekli ortamı sağlamak.
Çok yoğun sayıda insan barındıran mülteci kamplarına girmekten kaçınmak gerektiği ilan edildiyse de Gazze?nin coğrafi darlığından dolayı gerekirse bu kamplara girilecek, çünkü İsrail?in yoketmeye çalıştığı şeylerin çoğu bu mülteci kamplarının içinde, saldırının amacı liderleri yok etmek olduğuna göre bu liderler doğal olarak ?saklanma? yoluna gidecekler, ordu ayrıca kayıp asker Gilad Shalit?in bulunduğu yeri tespit edebilecek. Ancak saldırı konusunda herkes hemfikir olmasına rağmen iki tehlikeli seçenek konusunda görüş ayrılıkları var:
1- Tüm Gazze?yi işgal etmeyi hedefleyen büyük bir askeri saldırı için savaş alanının durumunu sürekli kontrol altında tutmak gerekecek.
2- Ya da kuzeyden 5 km ve Mısır?dan ayırmak için Rafah Salahaddin geçiş noktasını tamamen kapsayacak kısmi bir işgal.
İsrail karar alma makamlarında çok sert ve çetin bir tartışma sürüyor, ordu çok geniş kapsamlı bir saldırı isterken, yedeklerin askere çağırabilmesi için daha fazla zamana ihtiyacı olduğunu söylüyor. Savaşın ne zaman biteceğine dair çok daha önemli bir tartışma cereyan ediyor: Eğer ordu kısa bir süre sonra bölgeden çıkacak ve mücavir bölgelerde daha uzun sürelerde kalacaksa ya da Amerikan Yünetimin gözetiminde uluslararası güç gelinceye kadar beklenilecekse, burada kastedilen İsrailli askerlerinin yerini almak için BM Güvenlik Konseyinin Gazze?ye göndereceği uluslararası güç kastediliyor, böylece Ramallah?a bağlı bir kuvvet Gazze şeridini kontrol altına alacak.
HAMAS?I BEDEL ÖDEMEYE ZORLAMAK
Bir bakanın da dediği gibi Ehud Olmert?in karşı karşıya kaldığı en büyük problem bir Halk hareketi olarak Hamas?ın tümüyle yok edilememesidir. Her ne kadar İsrail Başbakan?ının bu saldırıdan hedef olarak uzun bir süre ateşkes sağlamak, Ebu Mazen?in elini güçlendirmek ve Hamas?ı zayıflatmak olarak görüyorsa da son Lübnan savaşından sonra çok dikkatli davranıyor, ortaya ordunun gerçekleştiremeyeceği büyük hedefler koymak istemiyor, ancak birçok bakanı gibi o da Hamas?a çok güçlü bir darbenin indirilmesi ve bölgeye uluslararası güç çekmesi bölgeye yeni bir hava getireceğine inanıyor. Bu aslından umduğu maksimum getiridir. Daha düşük ama daha gerçekçi bir hedef ise ?Hamas?ın ödeyeceği çok ağır bir bedel onu ateşkes halini korumaya mecbur bırakmasıdır? diye özetlenebilecek olanıdır. Yolun sonuda birçok askeri ve gazeteci çevreye göre mini güvenlik konseyi askeri saldırının başlamasına hemen onay verecektir. Karar şu şekilde olacaktır: Askeri bir saldırı Hamas?ın yeni El Kassam Füzelerinin üretebilme gücünü yok edecek, örgüte ve diğer silahlı gruplara indirilecek etkili bir darbeyle caydırıcı bir güç oluşturulacak, Hamas?ın siyasi ya da askeri tüm liderlerinin ?kafası? koparılması ve örgüte ait karargâh ve altyapının yokedilmesi için orduya emir verilecek, saldırı yapılacak bölgelerdeki halktan bombardımandan zarar görmemeleri için oturdukları yerleri terk etmesi istenebilecek.
SANAL DİRENİŞ SENARYOSU
Askeri operasyonun ilk gününde onlarca İsrail askerinin öleceğine dair ortaya atılan iddialara rağmen askeri uzmanlar ölü sayısını şimdiden tahmin etmenin çok zor olduğunu söylüyor. Bu arada şunu belirtmekte fayda var; Hamas ve direniş ortakları böyle bir senaryonun gerçekleşme ihtimaline karşı aylardır taktik geliştiriyorlar. Hatta şunu rahatlıkla söyleyebiliriz; Hamas daha önce hiç olmadığı kadar İsrail?den gelebilecek bir saldırıya hazırlıklıdır. İsrail istihbarat kaynakları ve Filistinli görgü tanıkları, saldırının gerçekleşebileceği tüm güzergâhların altında ?tüneller? kazıldığını, bu tünellerin çok büyük hasara yol açabilecek patlayıcılarla dolu olduğunun sanıldığını belirtiyorlar. Geçmişte Filistinliler Gazze?de yol kenarlarına patlayıcı döşememişler miydi? Savaş Hamas sempatizanlarının çok olduğu dar sokaklı mülteci kamplarına sıçraması halinde çok çetin geçecek ve savaşta ?yenilmeyen ordu? büyük darbe alacaktır.
SENARYO SONUÇLARININ FİLİSTİN AYAĞI
Saldırıdan dolayı sınır içine kaçan İsraillilerin ordu kontrolündeki kamplarda barındırılması için bölgenin hazırlanması amacıyla, insani bir dramın önüne geçmek için Filistinlilere gıda maddelerinin ulaştırılması için bir koordinasyon sağlanabilir. Saldırı başladığı zaman, ordu Beyt Hanun ve Refah sakinlerine evlerini terk etmeleri talimatını verecek, özellikle hava kuvvetlerinin saldırının ilk gününde onlarca hedefe 100 kadar saldırı yaptığını, her tarzdan onlarca pilotsuz saldırı uçağı ve helikopterinin olduğunu düşünürsek, binlerce Filistinli sahile doğru ya da Mısır sınırına kaçacak, kara birlikleri de mevzilerinde gizlenen direnişçilerle çatışacak, alev alev olmuş savaş alanıyla birlikte Hamas liderleri çıkıp dünyaya seslenerek Gazzelilere yapılan bu saldırıya karşı duruma el koyması ve müdahale etmesi için çağrıda bulunacak, Halid Meşal Gazze?nin Bağdatlaşacağını ve düşmanın yaptıklarından ötürü çok büyük bir bedel ödeyeceğini ilan edecek.
Bu arada Gazze?de evden eve çatışmalar olacak, ordu ?düşmanlarını? her delik ve tünelde arayacak, saldırıdan birkaç gün sonra kontol altına almadığı yerlerden ordunun üzerine El Kassam füzeleri fırlatılacak ve direniş başlayacak, İsrail hükümeti saldırının genişletilmesi yönünde ikna edilecek, ordu Gazze?yi tamamen işgal edecek, Shabak ve Askeri İstibarat şefleri hükümete Hamas?ın askeri darbeden gereken dersi aldığını ve böylece hedefin gerçekleştiğini söyleyecek. Onlara göre gerçek tehdit Gazze?nin tümü üzerinde kontrolün yitirilmesidir. Savunma Bakanı Ehud Barak güvenlik birimlerinin tutumuyla ilgili olarak Gazze?nin tamamen işgal edilmesi için saldırının ikinci ayağının tamamlanması gerektiğini, göreve çağrılan yedek askerlerle destek kuvvet sağlanması sayesinde ordunun asıl görevi kısmi bir saldırıdan kapsamlı bir işgal harekatına dönüşecek,bu yüzlerce askerin ölmesine ya da yaralanmasına neden olacaktır.
CEVABI OLMAYAN TEHLİKELİ SORULAR
Hebrew Üniversitesi öğretim görevlilerinden Prof.Avi Simon?a göre ?Gazze?nin askeri olarak işgal edilmesi sihirli bir çözüm değildir, ancak bu harekatın ötelenmesi İsrail aleyhine tehlikenin artması anlamına gelir? derken yerleşimcilerin teorisyeni olarak kabul edilen sağcı yazar İsrael Harel ise ?Hamas?ı bölgeden söküp atmanın bir bedeli olarak ölü ve yaralıların olacağına, ancak Hamas?ın bölgeye daha fazla yerleşmesine imkan verildiği takdirde bu bedelin çok daha ağır olacağına? dikkat çekiyor. Tabii bu arada Gazze sokaklarında çok ağır ve yüklü bir fatura ödeyecek olan Hamas üyelerine karşı Tel Aviv?in ödemek zorunda kalacağı siyasi, askeri ve ?caydırıcı? bedel ne olursa olsun başı sonu belli olmayan bir mayın tarlasında yürüyen kişiler gibi bu senaryoya hazırlanan askerlerin sorduğu sorular var. Bu satırların yazıldığı ana kadar cevabı bulunamayan lider ve siyasetçilerin sorduğu sorular:
- Bu saldırının stratejik hedefi nedir? Hamas yönetimini askeri bir operasyonla düşürmek o kadar mümkün ve basit mi? Eğer hedef Hamas?ı düşürmeye kadar ileri gitmiyorsa o zaman yapılmak istenen ne? Saldırı Gazze?nin yeniden işgal edilmesini öngörüyor mu? Bu işgal ne zamana kadar sürecek? Bu işgalden maksat ne olacak?
- Bu saldırının hedefi silahları toplamak, patlayıcı ve füze depolarını, bunların imal edildiği tesisleri ele geçirmek mi? Yoksa Hamas?ın, İslami Cihad?ın ve diğer grupların siyasi ve askeri liderlerini öldürmek mi?
- Yoksa İsrail?in kontrolünde Gazze sınırı boyunca güvenli bir bölge mi oluşturulmak isteniyor? Peki, böyle bir bölge için gereken alan ne kadar olacak? Gazze?ye mücavir bu güvenlik şeridinin oluşturulması için insanların ev ve işyerleri dahil yapılacak yıkımın boyutu ne olacak?
- En can alıcı soruysa şu olmalı:El Kassam füzeleri nihai olarak susacak mı? Ordu, çekildikten sonra tekrar füze saldırıları başlarsa tepkisi ne olacak?
- Makul ve gerçekçi olarak değerlendirilebilecek ölü ve yaralı sayısı ne kadar olacak? İsrail?in ?normal? vereceği maddi zararların boyutu ne kadar olacak?
İSRAİL SALDIRIDAN BAŞKA ÇÖZÜM DÜŞÜNMÜYOR
Gazze?deki Hamas kabusuyla başa çıkmak için İsrail?in geliştirdiği tüm bu stratejik alternatifler arasında en kanlısının seçilmesi, sözüne itibar edilen birkaç İsrailli uzmana göre ?çok vahim ve çok hızlı sonuçlar doğuracaktır. Çok hızlı sonuç alınabilecek bir fırsat olmasına rağmen tümüyle de başarısız olabilir, Hamas?ın Filistinliler nezdindeki halk desteğini artırabilir ayrıca Hamas?a destek veren unsurları güçlendirebilir.?
Filistinli gazeteci-yazar Adnan ebu Ami İsrail?in bu senaryolarına şu şekilde karşılık veriyor: ?Peki, İsrail bu senaryoya girişir mi? Ayrıca ortaya atılan ve bazı sahneleri hollywood filmlerini aratmayan bu senaryo hiç şüphe yok ki ?İsrail?in önünde Hamas?la savaşında sınırlı hatta çok sınırlı alternatifin olduğunu? gösteriyor. Daha açık bir ifadeyle Gazze?de olan bitene karşı İsrail?in elinde ?iyi? ve ?temiz? bir çözüm bulunmamaktadır. Çözüm zordur, bu senaryo ise daha zordur. Kanlı bir askeri operasyon İsrail?in başına musallat olmuş müzmin El Kassam füzeleri ?başağrısını? gidereceğini bekleyenler sadece bir hayal içinde yaşıyorlar, çünkü Tel Aviv?in başağrısından daha büyük bir derde ?kalp krizine? yakalandığını keşfetmeleri fazla uzun sürmeyecektir.?