TBMM'de basın toplantısı düzenleyen YENİYOL Grup Başkanvekili ve Muğla Milletvekili Selçuk Özdağ, Abhazya ve Gagavuzya'da yaşanan sorunları gündeme taşıyarak, Türkiye'nin her iki konuda da daha etkin ve insani odaklı bir diplomasi yürütmesi gerektiğini söyledi.
Özdağ, Abhazya'nın uluslararası statüsü ile Gagavuzya'nın Moldova'nın anayasal düzeni içindeki özerk yapısının birbirinden farklı konular olduğunu belirterek, buna rağmen her iki bölgede de ortak sorunlar yaşandığını ifade etti. Büyük devletlerin nüfuz mücadelesi arasında kalan küçük halkların kimliklerini, dillerini ve kültürlerini korumaya çalıştığını dile getiren Özdağ, "Akraba topluluklarımızı küresel güçlerin nüfuz mücadelesine ve insafına terk edemeyiz." dedi.
"ABHAZYA'DA İNSANİ MAĞDURİYETLER GÖRMEZDEN GELİNEMEZ"
Türkiye'nin Gürcistan'ın toprak bütünlüğünü destekleyen resmi politikasını hatırlatan Özdağ, bunun Abhaz halkının yaşadığı insani sorunların görmezden gelinmesini gerektirmediğini söyledi.
Abhaz pasaportlarının uluslararası alanda kabul edilmemesi nedeniyle öğrencilerin eğitimlerine devam edemediğini, hastaların tedaviye ulaşmakta zorlandığını ve ailelerin birbirinden koptuğunu belirten Özdağ, Rusya'nın pasaport sistemi üzerinden de Abhazya'nın dış dünyayla ilişkilerini kontrol ettiğini savundu.
Abhaz halkının, yabancı sermayenin yoğun gayrimenkul alımları nedeniyle kendi topraklarında azınlık durumuna düşme endişesi taşıdığını ifade eden Özdağ, bu kaygının küçümsenmemesi gerektiğini söyledi.
TÜRKİYE'YE DÖRT MADDELİK ÇAĞRI
Özdağ, Türkiye'nin mevcut dış politika yaklaşımını değiştirmeden bazı insani adımlar atabileceğini belirterek dört öneride bulundu.
Buna göre Türkiye'nin, Abhaz pasaportlarının sınırlı amaçlarla seyahat belgesi olarak kullanılabilmesine yönelik hukuki imkanları araştırması, Gürcistan ve uluslararası kuruluşlarla sağlık, eğitim ve aile birleşimi gibi konularda insani istisna mekanizmaları oluşturması, Trabzon-Sohum ve Samsun-Sohum arasında denetime açık yolcu seferlerinin başlatılması ile Türkiye'deki Abhaz sivil toplum kuruluşları, Gürcistan ve Abhazya temsilcileri arasında düzenli bir insani diyalog platformu kurulması çağrısında bulundu.
"GAGAVUZYA'DA ÖZERKLİK ADIM ADIM ZAYIFLIYOR"
Moldova'nın güneyindeki Gagavuz Türklerinin de son dönemde önemli sorunlarla karşı karşıya kaldığını belirten Özdağ, Moldova Anayasa Mahkemesinin aldığı kararlarla Gagavuz özerk yönetiminin bazı yetkilerinin sınırlandırıldığını ifade etti.
Özerkliğin yalnızca isimden ibaret olmadığını belirten Özdağ, yerel iradenin karar alma süreçlerinden uzaklaştırılmasının bölgedeki gerilimi artıracağını savundu.
Gagavuzya Başkanı Evgeniya Gutsul hakkında verilen mahkumiyet kararına da değinen Özdağ, Moldova makamlarının yasa dışı finansman ve yabancı müdahale iddialarının yargı süreci içerisinde değerlendirilmesi gerektiğini ancak bir kişinin yargılanmasının bütün Gagavuz toplumunu suçlu göstermek için gerekçe yapılamayacağını söyledi.
"GAGAVUZCA KORUNMALI"
Gagavuz Türklerinin en önemli sorunlarından birinin de dilin giderek zayıflaması olduğunu belirten Özdağ, Türkiye'nin uzun vadeli eğitim ve kültür politikaları geliştirmesi gerektiğini ifade etti.
Türkiye'deki üniversitelerde Gagavuz dili ve kültürüne yönelik akademik çalışmaların artırılmasını, öğretmen yetiştirme programlarının oluşturulmasını ve Komrat Devlet Üniversitesi ile kalıcı iş birlikleri kurulmasını öneren Özdağ, Moldova yönetimine de özerklikle ilgili düzenlemelerde Gagavuz Halk Meclisi ile müzakere yürütme çağrısında bulundu.
"SOYDAŞLARIMIZI YALNIZ BIRAKAMAYIZ"
Türkiye'nin hem Gürcistan'ın toprak bütünlüğünü destekleyebileceğini hem de Abhaz halkının insani haklarını savunabileceğini belirten Özdağ, aynı şekilde Moldova'nın egemenliğine saygı gösterirken Gagavuz Türklerinin özerklik haklarının korunmasına da katkı sunabileceğini ifade etti.
Dışişleri Bakanlığı başta olmak üzere ilgili kurumlara somut bir eylem planı hazırlama çağrısı yapan Özdağ, "Karadeniz'in öte yakasındaki akrabalarımızı yalnızlığa, Moldova'nın güneyindeki soydaşlarımızı sessizliğe terk edemeyiz." dedi.
