Torba Yasa, Plan ve Bütçe Komisyonu'nda görüşülmeye başlandı. Kira gelirlerinden yeni harçlara, sosyal güvenlik düzenlemelerinden gayrimenkul satışlarına kadar milyonlarca vatandaşı ilgilendiren yeni kanun teklifinin detayları belli oldu. 36 maddeden oluşan yasa teklifinde, ekonomi çevreleri tarafından beklenen enflasyon muhasebesine ilişkin herhangi bir maddenin yer almaması dikkat çekti. İşte Torba Yasa'da yer alan tüm maddeler ve yürürlük süreci.
TORBA YASA GÖRÜŞMELERİ BAŞLADI
Plan ve Bütçe Komisyonu tarafından ele alınan 36 maddelik Torba Yasa teklifi, kira geliri, yeni harç ödemeleri, sosyal güvenlik düzenlemeleri gibi pek çok alanda önemli değişiklikler içerdi. Yeni teklif kapsamında enflasyon muhasebesine dair bir düzenlemenin bulunmaması dikkat çekti. AK Parti Grubu içinde yapılan değerlendirmelerde bazı şirketlerin uygulamayı suiistimal ettiği ve ciddi vergi kaybına neden olduğu tespitleri öne çıktı. Bu nedenle teklif metninde enflasyon muhasebesine ilişkin bir madde yer almadı. Kulislerde, “erteleme olmasın, uygulama devam etsin” yaklaşımının ağır bastığı ifade edildi. Ancak sanayi ve hizmet sektörlerinden gelen erteleme taleplerinin sürdüğü belirtildi. İş dünyası temsilcileri, yüksek enflasyon dönemlerinde mali tabloların gerçeği yansıtmadığını, bu nedenle “kâğıt üzerinde kâr” görünen firmaların vergi yüküyle karşılaştığını vurguladı. Hükümetin bu taleplere karşı tutumunun, görüşmeler ilerledikçe netleşmesi bekleniyor.
KİRA GELİRLERİNE VE GAYRİMENKUL SATIŞLARINA YENİ DÜZENLEME
Torba Yasa'nın en dikkat çeken maddeleri arasında kira gelirlerine yönelik düzenlemeler yer aldı. Mevcut durumda 47 bin TL'ye kadar olan kira gelirleri vergiden muafken, yeni düzenlemeyle bu istisnadan yalnızca emekli, dul, yetim veya malul aylığı alan vatandaşlar yararlanabilecek. Bu değişikliğin istisnadan yararlanan mükellef sayısını 1,9 milyondan 500 binin altına düşürmesi ve 2027 itibarıyla 22 milyar TL ek gelir sağlaması öngörülüyor. Ayrıca, kiraya verilen konutlar için kullanılan kredilerin faizlerinin gider olarak yazılması uygulaması kaldırıldı. Bu düzenlemeyle kredili ve kredisiz gayrimenkul sahipleri arasında vergi adaletinin sağlanması hedeflendi. Uygulamanın 2026 yılı itibarıyla 1,6 milyar TL gelir etkisi yaratması bekleniyor.
Tapu işlemlerinde ise gerçek beyan zorunluluğu getirildi. Eksik bedel beyanı yapanlara uygulanan vergi ziyaı cezası yüzde 25'ten bir kata çıkarıldı. Bu adım, gayrimenkul piyasasında kayıt dışılığı azaltmayı ve satışların gerçek bedel üzerinden yapılmasını sağlamayı amaçladı.
GEÇİCİ VERGİ VE SOSYAL GÜVENLİKTE YENİ DÜZENLEMELER
Gelir vergisi mükellefleri için 4. geçici vergi beyannamesi yeniden getirildi. Böylece kazançların yıl içinde daha dengeli beyan edilmesi amaçlandı. Düzenlemenin 2 milyar TL damga vergisi geliri oluşturması bekleniyor. Sosyal güvenlik alanında da önemli değişiklikler yer aldı. Borçlanma ve ihya oranları yüzde 32'den yüzde 45'e çıkarıldı. Prime esas kazanç üst sınırı ise asgari ücretin 7,5 katından 9 katına yükseltildi. İşverenlerin uzun vadeli prim oranı 1 puan artırılırken, işveren hissesi teşviki 4 puandan 2 puana indirildi. Bu düzenlemelerin sosyal güvenlik sistemine toplamda yaklaşık 70 milyar TL ek kaynak sağlaması öngörüldü.
ARAÇ SATIŞI VE RUHSAT HARÇLARINDA YENİ DÖNEM
Sıfır ve ikinci el araç satışlarında nispi noter harcı uygulaması getirildi. 2024 yılında yaklaşık 10 milyon araç satışı gerçekleştiği dikkate alındığında, bu düzenlemenin 13 milyar TL civarında gelir yaratması bekleniyor. Ayrıca kuyumcular, özel sağlık kuruluşları, veteriner klinikleri, ikinci el araç ve taşınmaz ticareti yapan işletmeler için yıllık ruhsat harcı uygulaması başlatıldı. Harç tutarlarının 10 bin TL ile 50 bin TL arasında değişeceği, büyükşehirlerde bu tutarların bir kat artırımlı uygulanacağı açıklandı. Bu düzenlemeden yıllık 4,5 milyar TL ek gelir bekleniyor.
FİNANSMAN, DÖNÜŞÜM VE SPOR ORGANİZASYONLARI
Torba Yasa'da kentsel dönüşüm ve finansman alanlarında da önemli adımlar atıldı. Kentsel Dönüşüm Başkanlığı'na kamu bankalarından iç borçlanma yetkisi verildi. Dönüşüm Projeleri Özel Hesabı ise 2027'ye kadar uzatıldı. Bu düzenlemelerin, deprem riski altındaki bölgelerde dönüşüm projelerini hızlandırması amaçlandı. Ayrıca çeklerin üzerinde yazılı tarihten önce bankaya ibraz edilmesi yasağı 2028 sonuna kadar uzatıldı.
Türkiye'nin ev sahipliği yapacağı 2026 UEFA Avrupa Ligi Finali, 2027 Konferans Ligi Finali ve 2032 Avrupa Futbol Şampiyonası organizasyonlarına ilişkin tüm gelirler ise KDV ve gelir vergisinden muaf tutuldu.
TORBA YASA NE ZAMAN YÜRÜRLÜĞE GİRECEK?
Plan ve Bütçe Komisyonu'ndaki görüşmelerin tamamlanmasının ardından teklifin önümüzdeki hafta Genel Kurul gündemine gelmesi bekleniyor. Yasanın kabul edilmesi halinde, maddeler yürürlük tarihine göre kademeli şekilde hayata geçirilecek.
aa
Yorum Yap