DİĞER İÇERİKLER

SOSYAL HESAPLAR

ABD’ye Honduras tokadı

Honduras’ta yapılan genel seçimlerde, ABD darbesiyle devrilen Manuel Zelaya'nın eşi Castro Zelaya iktidara geldi. Birgün gazetesi yazarı Ceyda Karan, Orta Amerika ülkelerinden Honduras’ta 'ABD’yi rahatsız eden sol’un seçim zaferini yazdı

1 Ay Önce
2021-12-06 16:39:19

Karan'ın “ABD'ye Nikaragua'nın ardından Honduras tokadı” başlıklı değerlendirmesinden önemli bir bölüm:

"Latin Amerika, ABD'nin taktik olarak seçim süreçlerinden istifadeyle sponsoru olduğu darbelerden bir türlü tam randıman alamadığı diyar haline geldi. 2019 sonbaharındaki Bolivya darbesi, bir yıl sonra 2020'de halkın sandıkta iradesini ortaya koymasıyla ters yüz edilmişti. Şimdi 12 yıl gecikmeli de olsa Honduras'ta benzeri yaşanıyor.

Geçen pazar günkü seçimleri 2009'da ABD destekli darbeyle devrilmiş Manuel Zelaya'nın eşi Xiomara Castro Zelaya kazandı. Özgürlük ve Yeniden Kuruluş Partisi (LIBRE) adayı olarak oyların yüzde 53.4'ünü alan kadın lider, en yakın rakibi, iktidardaki Ulusal Parti adayı Nasry Asfura Zablah'a 20 puana yakın fark attı. Katılım oranı yüzde 63.4 ile Honduras için tarihi düzeyde yüksek çıktı."

Honduras'ta ABD darbesi

"10 milyon nüfuslu Orta Amerika ülkesi, ABD'nin 2000'lerde yükselen solun soluğunu kestiği ilk yerdi. Zelaya, sosyal kalkınma politikalarına yönelip, işçi ve öğretmenlere yüzde 60'lık zam yapıp, uyuşturucu ve suç çetelerinden mustarip ülkede parayı polisiye tedbirler yerine toplumun eğitimine harcamakla kalmamıştı. 2007'de Küba'yı devrimden sonra ziyaret eden ilk Honduras lideri olmuş, Amerikalar İçin Bolivarcı Alternatif Grubu'na (ALBA) katılmıştı. Bedelini 2009'da Obama/Clinton döneminde darbe ile devrilerek ödedi.

Sonrasında Honduras, hileli seçimlerle bölgenin en yolsuz, sürekli göç veren narco-rejimi haline getirildi. Zelaya, Fort Benning'deki Amerikalar Okulunun mezunları, Genelkurmay Başkanı Romeo Vasquez tarafından devrilip Hava Kuvvetleri Komutanı Luis Javier Prince Suazo tarafından pijamalarıyla sürüklenip sürgüne yollandığında ABD'nin Dışişleri Bakanı olan Hillary Clinton 'darbe' demekten imtina etmişti.

Hillary ABD'yi yönetecek ilk kadın başkan olamadı ama Honduras'ta 12 yıl sonra Zelaya'nın eşi Castro Zelaya ülkenin ilk kadın başkanı oluyor. Kendisi ABD'nin Belarus'tan devşirmeye çalıştığı Tihanovskya'ya da hiç benzemiyor. Castro Zelaya, eşi sürgündeyken ülkesinde direnişe aktif olarak katıldı, kitlesel protestoların öncülüğünü yaptı, LIBRE'nin kuruluşuna önderlik etti. 2013 seçiminde aday oldu, 2017'de şimdi görevi sona eren Ulusal Parti adayı Orlando Hernandez, muhalefet adayını oylar sayılırken gelen 'malum' elektrik kesintisi sayesinde yenerken, Castro Zelaya OHAL ortamında mücadeleyi yükseltti."

Bolivarcı çizgi

"62 yaşındaki kadın lider şimdi meyvelerini topluyor. Pandeminin pekiştirdiği yoksulluk ve yolsuzluktan bezmiş geniş kesimlerin desteğini aldı. Kendisini 'demokratik sosyalist' olarak anıyor. Honduras'ı neo-liberalizmin narco devleti olmaktan çıkarmayı vaad ediyor. Zafer konuşmasında '12 yıllık acı ve gözyaşı döneminin kapandığını' belirterek halka seslendi: "Artık savaş yok! Artık nefret yok! Artık ölüm mangaları yok! Artık yolsuzluk yok! Artık uyuşturucu kaçakçılığı ve organize suç yok! Artık ZEDES -Özel Ekonomik Kalkınma Bölgeleri- yok! Honduras'ta artık yoksulluk ve sefalet yok! Nihai zafere kadar hep birlikte ülkemizi dönüştüreceğiz!"

"Halkı sadece halk kurtaracaktır" diyen kadın liderin iddialı bir programı var. Katılımcı demokrasi, yoksul aileler için evrensel temel gelir, ABD'nin beyin göçü olarak emilip gitmemeleri için istihdam sağlamak. Kurucu meclis seçimleri ve yeni anayasa hedefleniyor. Devlet şirketlerinin güçlendirilmesi, tarım ve kayıtdışı sektörleri desteklemek için BANADESA adlı devlet bankasının yeniden devreye sokulması, dış borcun müzakeresi, büyük mali sermayenin vergilendirilmesi eksik değil. Dış politikada 'ulusal egemenlik, uluslararası dayanışma' vurgulu Bolivarcı çizgi ile Orta Amerika entegrasyonu."

Küba'dan sonra Nikaragua'nın çıkışı

"Honduras'ın geri dönüşünün ABD'ye 'tokat' olduğu açık. Latin solu, ABD komploları eşliğinde 2000'lerdeki hatalarını tekrarlayacak mı, göreceğiz. Yeni liderin belki bölgede Küba'nın ardından ikinci kale haline gelen Nikaragua'ya bakması hayırlı olabilir.

Honduras'tan önce 7 Kasım'da da Nikaragua'daki Sandinist devrim süreci önemli bir seçim onayı elde etti. Daniel Ortega, 2018'de ABD destekli 'ölüm tugaylarını' canlandırırcasına girişilen renkli devrim girişimi sonrasında, adeta referanduma dönüşen bu seçimde sandıkta yüzde 75'lik destek aldı. Katılım oranı yüzde 65'i buldu. ABD ve AB fonladıkları muhalefeti bir türlü birleştiremediler. 27 ülkeden gözlemcilerin izlediği seçimleri, Batı fonlu anket şirketleri gölgelemeye çalıştılar ama nafile."

Birgün

Bu yazı Timeturk.com'dan alınmıştır.

YORUMLAR (0)

Görüş Bildir Bizimle Paylaş