DİĞER İÇERİKLER

SOSYAL HESAPLAR

Amerikalılar ve Çinliler Tayvan İçin Ölmeye Hazır mı?

Çin ile Tayvan üzerinden bir savaş, yüksek kayıplara neden olacak, küresel ekonomiyi istikrarsızlaştıracak ve milyarlarca dolarlık Amerikan askeri teçhizatını yok edecektir.

1 Ay Önce
2021-11-08 00:06:40

ÇEVİRİ ANALİZ

Savaşma İradesi: Amerikalılar ve Çinliler Tayvan İçin Ölmeye Hazır mı?

Çin ile bir savaşta ABD için stratejik bir yenilgi, Çinli liderler benzer risklerle karşı karşıya olsa da, çok gerçekçi bir olasılık olacaktır. Bununla birlikte, hem Amerika Birleşik Devletleri hem de Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) savaş için poz veriyor. Başkan Joe Biden, gerilimi tırmandıran diplomatik açıklamalar yaptı ve Tayvan'a askeri danışmanlar yerleştirirken, ÇHC de tehdit edici askeri tatbikatlarını hızlandırdı. Bu tür bir ustalık, stratejik caydırıcılık için faydalı olmakla birlikte, aynı zamanda çok risklidir. Amerika Birleşik Devletleri ve Çin, planlanmamış yüksek yoğunluklu bir savaşa kolayca girebilir. Ancak her iki tarafın da psikolojik olarak böyle bir savaşa hazır olup olmadığı net değil.

Tayvan'ı savunmak için savaşma gerekçesi ne ABD silahlı kuvvetlerine ne de kamuoyuna açıklanmadı. Amerikalılar neden Tayvan için ölmeli? ABD'nin resmi anlamda bağımsız bir devlet olarak tanımadığı bir ada olan Tayvan'ın savunmasını gerektiren bir anlaşma yok.

Amerikalılardan Tayvan demokrasisini savunmak için ölmelerini istemek, Afganistan'dan feci şekilde geri çekilmesinin ardından zorlu bir satış olacak. Tayvan'a karşı savaş için zorlayıcı bir ideolojik gerekçenin hükümetten yakın zamanda ortaya çıkması pek olası değil.

Soğuk jeostratejik gerçekçilik, Tayvan'ı savunma lehine argümanların en yaygın dayanağı gibi görünüyor. Realist görüşe sahip John J. Mearsheimer ve Stephen M. Walt, 2018'de ABD'nin önemli ekonomik kaynaklara sahip olduğunu, Çin'e karşı dev bir “uçak gemisi” kullanılabileceğini öne sürdüler. Ancak bu ABD'nin Asya'daki güvenilirliğini zedeler.

Bu realpolitik hesaplamalar sağlam jeostratejik argümanlar olsa da olmasa da, yüz binlerce ABD askeri personelini ve yüz milyonlarca sivili büyük kayıplara ve küresel ekonomik felakete yol açabilecek bir savaşı desteklemeye motive etmeyecektir.

ABD Ordusu Tayvan İçin Savaşacak ve Ölecek mi?

Son yirmi yıldaki sağlam Amerikan taktik performansı göz önüne alındığında, ABD'li siyasi veya askeri liderlerin Amerikalıların savaşmayı reddettiğini hayal etmeleri zor olabilir. Amerikalılar, Vietnam Savaşı'nın sona ermesinden bu yana savaş alanında ciddi bir taktik yenilgi yaşamadı.

Bununla birlikte Amerika ordusu, II. Dünya Savaşı'ndan bu yana eşit bir düşmanla yüksek yoğunluklu bir savaşa girmedi. Amerikalıları popüler olmayan Irak ve Afganistan savaşlarında savaşmaya devam ettiren övülen askeri profesyonelliğinin, kuvvetlerimizi Tayvan üzerindeki bir savaşta on binlerce zayiatla taşımaya yeterli olup olmayacağını gerçekten bilmiyoruz.

Amerikalı havacı ve denizci askerler, ABD'nin askeri güvenilirliği kavramını korumak için ölmeye hazır mı? Dedikleri gibi yapacaklarını varsayıyoruz. Ancak riskler göz önüne alındığında, bu varsayımın yeniden gözden geçirilmesi gerekiyor.

Amerikan Sivilleri Savaşın Yüklerini Omuzlamaya Hazır mı?

ABD'li sivillerin çoğu genellikle Irak ve Afganistan'daki savaşları sonuçsuz olarak görmezden gelebilse de, Çin ile bir savaştan kurtulamayacaklar. En azından, Çin ve diğer Asya ülkeleriyle ticaret durma noktasına geldikçe, evdeki Amerikalılar ciddi ekonomik sıkıntı yaşayacaklar. Çinli bilgisayar korsanları Amerikan savaş makinesini besleyen ticari ve askeri lojistik zincirlerini bozmak için ellerinden gelenin en iyisini yapacakları için Amerikalılar internet hizmetlerinde uzun süreli kesintiler bekleyebilirler. Tüm Amerikalılar, Tayvan üzerindeki bir savaşa doğrudan ve yakından müdahil olacaklar.

Amerikalı siviller, Biden'ın Tayvan'ı bir Çin saldırısından koruma vaadini desteklemeye hazır mı? Bunu, Çin'in ABD askeri güçlerine nedensiz bir saldırının ardından doğru koşullarda yapabilirler. Ancak ABD toplumu ve kültüründeki mevcut bölünmeler göz önüne alındığında, Biden'ın Amerikalıların Tayvan konusunda Çin ile bir savaşı desteklemesine güvenebileceği hiç de açık değil.

Çinli Komünistler Tayvan İçin Ölür mü?

Çinli liderler, Tayvan'ı işgal etme, Tayvan silahlı kuvvetlerini yenme, bir Amerikan karşı saldırısını püskürtme ve kazanımlarını güvence altına alma yeteneklerinden emin olabilirler. Ama aynı zamanda ağır kayıplar vereceklerini, yeni satın aldıkları askeri donanımlarının çoğunun ABD tarafından boşa çıkarılacağını ve bu süreçte kendi ekonomilerini zayıflatacaklarını kesinlikle biliyorlar. Çin'in kazançlı Kuşak ve Yol Girişimi, Amerika Birleşik Devletleri ve müttefikleri Çin'in küresel maden çıkarma endüstrilerine erişimini kesmeye çalışacakları için ciddi şekilde zarar görecektir.

Muhtemelen bir savaşı başlatmak için askeri güçlerine güvenebilseler de, Çin Halk Kurtuluş Ordusu'nun hava, deniz ve kara kuvvetleri, 1978'de Vietnam'a giriştikleri başarısız askeri saldırıdan bu yana yüksek yoğunluklu bir savaşa girmedi. Birleşik Devletler'e karşı konvansiyonel bir savaş, neredeyse saf bir spekülasyon meselesi olmaya devam ediyor. Bu nedenle, Çin'in aşırı özgüveni, ÇHC'nin çıkarlarına hizmet etmeyecek bir savaşı körüklemeye yardımcı olabilir. Ve Çin Komünist diktatörlüğünün hoşnutsuz bir yönetim biçiminden Amerikan politika yapıcılarından daha az korkması mümkün olsa da, Çinli liderler, görev sürelerinin büyük bir askeri ve ekonomik felaketin çifte etkisinden sağ çıkamayacağının kesinlikle farkındalar.

Amerika Savaşma İradesini İncelemeli

Mücadelede karakteri, irade, eylem ve savaşta sebat etmektir. Amerika'nın bu konudaki bilgisinin yetersizliği açıktır: ABD'nin (veya Çin'in) savaşma isteğini anlamıyoruz. Bu boşluk, üst düzey liderlerimizi tehlikeli bir şekilde bilgisiz bırakıyor. Genelkurmay Başkanı General Mark Milley geçtiğimiz günlerde Afgan Ordusu'nun savaşamamasına sebep olan faktörleri anlamaya çalıştığını belirtti. Milley, stratejik bir yenilginin ardından bu tür geçici hesaplamalar yapmak zorunda bırakılmamalıydı. ABD askeri ve siyasi analistleri, üst düzey liderleri savaşa hazırlamak için daha iyi bir iş çıkarabilir ve yapmalıdır.

İnsan iradesi doğru bir şekilde hesaplanamaz çünkü insanlar makine değildir. Liderler kendinden aşırı emin tahminlere karşı dikkatli olmalıdır. Yine de Milley doğru yolda. Muhtemelen, savaşma isteğini anlamanın en iyi yolu, girdileri ayrı ayrı analiz etmektir. RAND şirketi, savaşma iradesini anlamak ve tahmin etmek için tasarlanmış, biri askeri diğeri ulusal olmak üzere iki faktörlü analitik model sunar. Diğer uzmanlar, analiz desteğiyle mücadele etme iradesini resmileştirmenin yollarını araştırıyorlar. Bu ve diğer mevcut modeller araştırılmalıdır.

ABD Hükümeti, ülke stratejik bir yenilgiye uğramadan, hatta Çin'e karşı büyük bir zafer kazanmadan önce hem Çin'in hem de Amerika'nın savaşma iradesini anlamak için bu yaklaşımları uygulamaya çalışmalıdır. En azından Biden diplomatik gerilimi tırmandırırken, ABD ordusunu ve halkını, muhtemelen her iki tarafça da istenmese de, giderek daha olası görünen bir savaşa hazırlamanın yollarını düşünmelidir.

Dr. Ben Connable

Connable, DT Enstitüsü'nde Araştırma Direktörü ve Georgetown Üniversitesi'nde güvenlik çalışmaları alanında yardımcı profesördür. 2016-2021 yılları arasında RAND Corporation'da savaşma iradesi hakkında ABD Hükümeti tarafından finanse edilen bir araştırmayı yönetti.

Middle East Eye

Bu makaledeki görüş ve düşünceler yazarın kendisine aittir ve Timeturk'ün yayın politikasını yansıtmayabilir.

Bu yazı Timeturk.com'dan alınmıştır.

YORUMLAR (1)

Su uyur

Ülkelerin psikolojisini biraz anlayabiliyorsam ABD askeri Çin'in karşısına dikilmez. Hatta iş ciddiye biner binmez savaşmadan kaçarlar. Belki sonra savaşacak başka birilerini bulmaya çalışabilirler. Çin'in taktiği ise Çin ata sözüyle aynı 'kaplanı öldürmek için domuzu oyna' yani ilk buldukları fırsatta Tayvan'ı alacaklardır. ABD'nin garip bir taktiği ise gizliden yaptığı anlaşmalarla teröristleri veya dikdatörleri yönetimlere getirip ülkeleri açık ceza evlerine çevirmek. Ortadoğu bunlarla doldu ama unuttuğu şey parayla satın aldıklarının her zaman bir fiyatı olduğu.

Görüş Bildir Bizimle Paylaş