![]() Mehmet Altan
|
Bir tatil günü. Televizyonda haberlere bakıyordum. Demokratların başkan adayı Obama'nın ABD Senato Dış İlişkiler Komitesi Başkanı Joseph Biden'ı başkan yardımcısı olarak belirlediği ilk haberdi.
İlk kez 29 yaşındayken senatör seçilen ve o günden bugüne Delawere Eyaleti senatörlüğü yapan 65 yaşındaki Biden, dış politikadaki deneyimi sebebiyle Obama'nın tercih ettiği bir isim olmuştu.
Görüşleri, Türkiye'nin 'resmi tezleriyle' çatışma halindeydi.
Koyu bir Katolik ve etkili bir hatip olan Joseph Biden, geçen yıl hazırlanıp Kongre'nin gündemine gelen 'Ermeni Soykırımı Tasarısı'nın mimarlarından ve en büyük destekçilerinden biriydi.
Ayrıca, Irak konusunda federasyonu savunmaktaydı.
Obama'nın başkan yardımcı adayı, Kıbrıs'ta da Türkiye'nin asker çekmesini istiyordu.
Ama...
Bu erken saatte beni esas etkileyen son haber oldu.
* * *
Askerliğimi yaptığım Burdur'da...
Burdur'un Ağlasun ilçesindeki Sagalassos antik kenti kazılarında, Roma İmparatoru Marcus Aurelius'un heykeli bulunmuştu.
Sagalassos'un ismi tarihte ilk defa Büyük İskender'in M.Ö. 334'de burayı işgali ile görülmüş.
Şimdi ise görkemli çeşmeleri, dünyanın en yüksek rakımlı 9 bin kişilik tiyatrosu ve kendine has kaya mezarlarıyla biliniyor.
* * *
Her yıl yeni eserlerle yapıların ortaya çıkarıldığı kazı çalışmaları, ülkemizde ve Doğu Akdeniz ülkelerinde yapılan en kapsamlı arkeolojik araştırma olarak kabul edilmekteymiş.
Roma İmparatoru Marcus Aurelius'un heykelini bulan Sagalossos Kazı Başkanı Prof. Dr. Marc Wealkens, yaptığı açıklamada, Sagalassos antik kentinin Marcus Aurelius'un döneminde en zengin yıllarını yaşadığını kaydetmiş.
Wealkens, Roma hamamının kuzeyinde bulunan heykelin 350 kilogram ağırlığında olduğunu belirterek, şu bilgileri de bizlere sunuyor:
'Roma İmparatoru Antininus Pius'un evlatlık olarak aldığı Marcus Aurelius, M.S. 121 yılında doğdu. 161 yılında, babası Antininus Pius'un ölümünden sonra Roma İmparatorluğu tahtına oturdu ve bu görevi 17 Mart 180 tarihindeki ölümüne kadar sürdürdü.
145 yılında Genç Faustina ile evlendi ve 30 yıllık evliliği boyunca 13 çocuğu oldu.
'Beş iyi Roma İmparatoru'ndan biri olan Marcus Auelius, imparatorluk yaptığı dönemlerde en önemli 'stoacı' filozoflardan biri olarak kabul edilir.
Pers İmparatorluğu ve Cermen kabileleriyle yaptığı savaşlar ve Tuna Nehri'ni aşmasıyla ün yapan Marcus, M.S. 170-180 yılları arasında savaş yaparken 'Meditations - Kendime Düşünceler' adlı felsefi bir eser yazdı.
Bu başyapıt günümüzde hala saygı görmekte ve mükemmel dil vurgusu ve sonsuz narinliği açısından yapıttan övgü ile bahsedilmektedir.
17 Mart 180 yılında Viyana'da ölen imparator, ölümünden sonra tanrılaştırıldı; cesedi yakılarak, külleri Roma'daki Saint Angelo Şatosu'na yerleştirildi.'
* * *
Sagalassos halkı tarafından da övgü ve saygı gören İmparator Marcus'u abideleştirmek ve gönüllerde yaşatmak için heykelinin yaptırıldığını belirten Wealkens, kazılarda, kol ve bacakları da parçalar halinde gün ışığına çıkartılan imparatorun heykelinin, mimari değeri yüksek bir çalışma ile yapıldığının anlaşıldığını söylemiş.
Gerçekten de sabah sabah ekranda Marcus Aurelius'un yüzünü bu kadar canlı görünce, kalkıp size çaya geldi sanabiliyorsunuz.
Wealkens, o dönemde heykel yapmak için mermerlerin Afyonkarahisar'ın bulunduğu bölgeden getirildiğini ifade ederek, bunun tek sebebinin de kaliteli mermerlerin Afyonkarahisar'da bulunması olduğunu söylemiş.
Heykel, Ağlasun'daki kazı evinde gerçekleştirilecek küçük onarımların ardından Burdur Müzesine teslim edilecekmiş.
* * *
Muhakkak Marcus Aurelius'un 'Beş İyi Roma İmparatorundan biri' olması dikkatli okurun merakını cezbedecektir...
'Beş iyi Roma imparatoru' ne demek?
Beş İyi İmparator'un hepsi de 'evlatlık' imparatorlar...
96-180 arasında Roma İmparatorluğu'nu birbiri ardınca yönetmiş olan; Nerva, Trajan, Hadrian, Antoninus Pius ve Marcus Aurelius adlı İmparatorlara 'Beş İyi İmparator' ya da 'evlatlıklar' deniyor...
Bu Beş'lerin, zalim ve baskıcı halef ve seleflerine oranla daha ılımlı olan politikaları, Roma İmparatorluğunun Pax Romana olarak anılan en büyük refah dönemini yaşamasına neden olmuş.
* * *
M.S. 161'den, 2008'e ABD Başkan seçimlerine.
Egemenler galerisinde dolaşmış gibi oldum.
Bir Ağustos ayının sabahındaki ilk ve son haber arasındaki tarihsel parantez, yaşam denen garip oyunu sanki biraz daha alaya alarak gösterdi bana. Garip bir huzursuzlukla, İstanbul'un terkedilmiş bir mezar taşındaki dörtlüğü anımsadım.
'Bir zamanlar ben de Süleyman idim,
Ateşe rüzgára hükümdar idim,
Sanma ki Hazreti Süleyman idim,
Galata'da Ateşci Süleyman idim!'
Star
| Alış | Satış | |
| Euro | 1.9744 | 1.9839 |
| Dolar | 1.5645 | 1.5720 |
| Sterlin | 2.2793 | 2.2912 |



















